Một rưỡi chiều, bức tường phơi nắng cả ngày của công xã Sao đỏ thôn Tống lả tả rơi lớp vôi trắng dưới ánh nắng mặt trời.
Sân công xã chật ních người, người nào người nấy mồ hôi đầm đìa, khắp nơi đều nồng nặc mùi mồ hôi.
“Nam xã viên lên núi làm thuỷ lợi, nữ xã viên xuống ruộng làm cỏ, đám con trai đi với đàn ông, con gái đi với phụ nữ, còn dư lại cô quả già trẻ cùng đi ra ngoài thu gom phân, bây giờ bắt đầu làm việc”, giọng của đội trưởng Tống Quang Quang đặc biệt lớn qua loa của đội sản xuất.
Dĩ nhiên, ông ta đứng trên bục để phát biểu.
“Chú hai, chú hai, cứu mạng con, chú hai!” Tô Hướng Vãn làm cho đầu tóc rối bù, quần áo rách rưới bẩn thỉu, ôm đứa trẻ tranh thủ lúc công xã đông người nhất lao tới bên bục phát biểu.
“Tô Hướng Vãn, cái đồ phụ nữ đanh đá không biết xấu hổ kia, quay về ngay cho ta”, bà Tống kêu lên.
“Tô Hướng Vãn, cô muốn cái gì, bục phát biểu của đội sản xuất, phụ nữ như cô xông lên làm gì, định vào trại cải tạo lao động sao?” đội trưởng Tống Quang Quang cũng hô lên.
“Đội trưởng, tôi chỉ hỏi ông, ông có định làm chủ cho tôi không?”
“Làm chủ cái gì, làm chủ cho cô mang ba đứa nhỏ gả cho Tống lão nhị à?” trong đám đông có người kêu lên.
Có người bắt đầu la ó.
Tô Hướng Vãn chính là một trò cười của toàn thôn Tống này.
“Tôi gả tới đây 7 năm, chỉ gặp mặt người đàn ông của mình 2 lần, tổng cộng thời gian ở chung với nhau được 15 ngày, các người còn cười nhạo tôi muốn lấy Tống lão nhị sao? A Phi, tôi phải nói, gả cho đàn ông nhà họ Tống giống như gả cho một con lừa, ít ra con lừa còn bên cạnh hầu hạ tôi 4 mùa”, Tô Hướng Vãn đột nhiên quay đầu, chống tay lên hông, cao giọng nói: “Tôi rõ ràng viết cho chú hai là bảo chú ba về giúp tôi cho lừa ăn, thế nào mà thành tôi đòi gả cho chú hai? Các ông bà chú bác cô dì của thôn Tống thử nhìn Chi Chi trong ngực tôi một chút xem, các người ngày ngày đọc sách luận ngữ, đọc sách đỏ, tôi chỉ hỏi một câu, lãnh tụ để cho các người tung tin vịt gây sự, mắng quả phụ sao?”
“Không phải mẹ chồng cô nói, cô muốn lấy lão nhị sao?” có người cao giọng nói trong đám đông.
Tô Hướng Vãn nhìn sang, nhận ra đây là Tống Kiến Quốc chuyên lái máy cày, cha của Hùng Đản.
Tô Hướng Vãn dậm chân, xì một tiếng: “Mẹ chồng tôi còn nói, Hùng Đản nhà anh là thằng đần đó. Vậy tôi hỏi anh, Hùng Đản nhà anh là thằng đần à?”
Tống Kiến Quốc bị nói lại, ngậm chặt miệng không nói được gì.
Tô Hướng Vãn xả ra một trận như bắn súng liên thanh.
Những người trong thôn Tống đều hiền lành chất phác, hơn nữa ở xã hội này, lãnh tụ giống như ông trời, mọi người vừa nghe Tô Hướng Vãn nhắc đến lãnh tụ thì kể cả những kẻ vừa cười nhạo cô cũng ngậm hết miệng lại.
Quả thật, nhìn đứa nhỏ Tiểu Chi Chi hơn 1 tuổi, vì suy dinh dưỡng mà còn chưa biết đi, có đáng thương không?
“Hướng Vãn, mâu thuẫn nhà mình thì về nhà mà giải quyết, cô xuống ngay cho tôi”, Tống Quang Quang đập bàn.
“Được, xã viên gặp nạn, đội trưởng không thèm quan tâm. Người nhà họ Tống khi dễ tôi, theo lý mà nói, tôi có thể tìm hội phụ nữ hỗ trợ. Trưởng hội phụ nữ công xã Sao đỏ Tôn Thục Phân đâu rồi, có ai nhìn thấy không, có phụ nữ cần trợ giúp”
Mỗi công xã đều có một chủ nhiệm hội phụ nữ, là để giúp phụ nữ giải quyết các vấn đề trong cuộc sống, ví dụ như họ bị chồng đánh đập hoặc bị mẹ chồng ngược đãi, có thể tìm sự giúp đỡ từ hội phụ nữ.
Đây là bộ phận được thành lập khi nước Trung Hoa mới ra đời.
Nhưng lập ra thì dễ dàng, triển khai mới khó.
Vì sao?
Bởi vì nói là chủ nhiệm hội phụ nữ nhưng hầu hết đều là những phụ nữ nông thôn không được học hành, không có văn hóa, bản thân họ chưa lĩnh hội được tinh thần của trung ương, làm sao có thể đưa ra những quyết định thay cho phụ nữ khác?
Cho nên nguyên thân chồng chết, mẹ chồng ngược đãi, còn ăn không đủ no, có thể tìm hội phụ nữ kêu cứu.
Thế nhưng cô giống như mọi phụ nữ khác ở thôn Tống, căn bản không biết còn có một hội phụ nữ trong công xã Sao đỏ của thôn.
Mà chủ nhiệm hội phụ nữ của công xã Sao đỏ chính là chị em dâu của bà Tống, vợ của Tống Quang Quang, Tôn Thục Phân.
Tô Hướng Vãn kêu lớn trước mặt tất cả mọi người, vứt bỏ luôn quan hệ thân thích giữa hai nhà, biến thành việc công.
Dù sao từ trong lòng của Tống Quang Quang đã coi thường sự tùy hứng trăng hoa của cô.
“Nói đi, có chuyện gì muốn tôi giúp giải quyết?” Tôn Thục Phân cũng rất chán ghét Tô Hướng Vãn nên giọng nói không mấy tử tế.
“Chủ nhiệm, tôi có thứ không thể cho người khác xem, nhưng phải cho một mình cô xem, có thể ra phía sau của bục phát biểu không?”
“Vậy đến văn phòng tôi, tôi cũng thật muốn xem là cô có cái gì”, Tôn Thục Phân nói xong liền đi vào căn phòng bên cạnh, đương nhiên đó là văn phòng của bà ta.
Nhưng Tôn Thục Phân không hề ngờ được rằng, vào trong phòng, người phụ nữ đang ôm đứa bé gầy gò trơ xương lại vén áo lên ngay trước mặt bà.
Nguyên thân dù sao cũng mới 24 tuổi, 17 tuổi sinh đôi hai đứa nhỏ, tuy nói đã có 3 đứa con nhưng cô còn trẻ, hơn nữa phải lao động liên tục nên cơ thể hồi phục rất nhanh.
Có điều xương sườn lõm sâu, bụng hóp lại, nhìn đúng kiểu người phải nhịn đói lâu ngày.
Ngay sau đó, cô ngẩng đầu lên hỏi: “Chủ nhiệm, ngoài thời điểm 58 59 64*, cô có từng thấy người phụ nữ nào như thế này không?”
(*giai đoạn nạn đói lớn của Trung Quốc)
Thứ sữa nửa đỏ nửa trắng nhỏ giọt vào miệng đứa trẻ.
Đứa bé le lưỡi l**m sạch.
Đứa nhỏ ăn máu của mẹ, chuyện này thực sự chỉ xảy ra vào những năm 58 59.
Tôn Thục Phân cho dù không ưa Tô Hướng Vãn, nhưng dù sao cũng là phụ nữ, mà nguyên thân vốn vì xấu hổ, sống chết không chịu lộ chỗ riêng tư nhạy cảm cho người khác xem, cho nên thà rằng thắt cổ, để cho con chết đói, cũng không đi cầu giúp đỡ.
Lúc này Tôn Thục Phân không còn là người phụ nữ nông thôn coi thường cô con dâu xa cách kia, trong nháy mắt hóa thành chủ nhiệm hội phụ nữ đầy trách nhiệm.
Vì thế, bà Tống được gọi vào.
Chủ nhiệm phụ nữ muốn thay Tô Hướng Vãn làm chủ.
“Chị dâu, tôi nói nhà chị cũng không phải không có tiền, tốt xấu gì thì cũng có thằng hai tham gia quân ngũ, thằng cả trước khi chết cũng đang công tác bên ngoài, còn có tiền trợ cấp của cơ quan, sao mấy người không tìm cách mua ít sữa bột cho đứa nhỏ này?” Tôn Thục Phân nói.
Bà Tống gật gật đầu như giã tỏi: “Mua mua mua, chỉ là một lon sữa bột thôi, tôi mua là được chứ gì, việc gì cứ phải nháo lên như thế?”
Tô Hướng Vãn nghe xong chỉ cười lạnh.
Bởi theo trí nhớ của nguyên thân, cô hiểu rất rõ bà Tống là người thế nào.
Bà ta hận Tô Hướng Vãn, hận Chi Chi, chỉ mong hai người này chết quách thì bà ta mới thoải mái.
Thực ra Tống lão đại làm công tác vô cùng bảo mật, sinh tử không biết trước, lúc đó vội vã kết hôn với Tô Hướng Vãn, ngây người ở nhà được chừng hai ba thì ngày phải về đơn vị nhận nhiệm vụ.
Rồi nguyên thân một lần mang thai sinh liền 2 đứa con trai, chồng đi làm bên ngoài gửi tiền về, người trong nhà lúc này còn hòa thuận vui vẻ.
Hai năm trước, Tống lão đại được nghỉ phép, nhưng cho dù được nghỉ, hắn cũng không được ra khỏi thành Đông Phong, vì thế đã nhờ em trai là Tống lão nhị đưa nguyên thân đến thành Đông Phong. Sau 5 năm kết hôn, hai người mới gặp nhau lần thứ 2.
Sau lần gặp mặt đó, quay về Tần Châu không lâu, Đông Phong gửi thư tín đến báo tin Tống lão đại đã hy sinh.
Trong suy nghĩ của bà Tống, đứa con trai lớn đội trời đạp đất, là quyển sổ tiết kiệm dài hạn, không, phải nói là cỗ máy in tiền đã bị Tô Hướng Vãn và Chi Chi khắc chết.
Nên sao mà bà ta không hận bọn họ chứ.
“Tôi không cần sữa bột, tôi chỉ cần tiền”, mục tiêu của Tô Hướng Vãn rất rõ ràng.
“Mày điên rồi, trong nhà hơn 10 miệng ăn, vợ chồng thằng ba vẫn còn đang là xã viên, Thanh Ngọc còn phải chuẩn bị đồ cưới để xuất giá, làm gì có tiền cho mày?”
“Mẹ, tôi chỉ hỏi mẹ, có phải chuyện của lão đại, nhờ có thư tín gửi về nên mới biết đúng không?”
“Đúng, nó là công tác đặc thù, mày không biết nhiều chữ, không giải thích rõ với mày được”
“Có một loại công tác, trên không báo cha mẹ, dưới không báo vợ con, nhưng nếu có một ngày, có thư tín gửi về từ hộp thư số 10 Cộng hòa, bên trong có chứng nhận liệt sĩ, còn có giấy chuyển tiền, với ý nghĩa chứng tỏ người đó đã chết. Mà con số trên giấy chuyển tiền đó, mẹ có muốn tôi nói ra không?” Tô Hướng Vãn nói từng chữ.
Cô không phải nguyên thân, không vội vàng nóng nảy như nguyên thân, cãi nhau phải nhằm vào những thứ quan trọng nhất: “Các người cũng bởi vì nhận được thư tín từ hộp thư số 10, nhận chứng nhận liệt sĩ mới xác định Tống lão đại đã chết đúng không? Vậy mẹ có dám trước mặt mọi người nói rõ xem trong cái giấy chuyển tiền đó, số tiền chính xác là bao nhiêu không?”
Nếu nói về Tống lão đại, có thể nói đây là nhân vật bí ẩn nhất của công xã Sao đỏ.
Thực chất, hắn là người nhập ngũ đầu tiên của thôn Tống, nhưng mỗi lần trở về đều không mặc quân trang.
Lúc hắn còn sống, cứ 3 tháng lại gửi tiền cho nguyên thân, mỗi lần 30 đồng.
Cho nên nguyên thân sống khá sung túc, nuôi con cũng dễ dàng.
Cho đến khi phong thư liệt sĩ kia tới, bà Tống gian trá che giấu số tiền, sau đó trong bụng đầy thù hận, bắt đầu ngược đãi nguyên thân.
Nghe Tô Hướng Vãn nhắc đến tiền, trong lòng bà Tống run rẩy, bởi vì số tiền đó quá lớn, bà ta không dám để cho bất kỳ ai biết.
“Được rồi, mày không cần nói nữa, giờ mày muốn bao nhiêu?”
Tô Hướng Vãn giơ 3 ngón tay ra: “50 đồng, tôi muốn 50 đồng”
"Mày điên à, sao mày không bán tao lấy 50 đồng rồi tự đi mà tiêu đi."
"Hừ, tôi đều có chứng cứ rõ ràng, chồng tôi đã chết, con gái khóc đòi sữa bột, chồng tôi là liệt sĩ, khẳng định có tiền trợ cấp, tôi cũng phải được một phần”
Bà Tống cũng giơ 3 ngón tay ra: “Nhiều nhất là tao cho mày 50 xu, mày muốn nhiều hơn à, không có”
“Vậy tôi sẽ lên loa nói sau khi Tống lão đại chết, quốc gia đã cho các ngươi bao nhiêu tiền bồi hoàn”
Tô Hướng Vãn không hề nhượng bộ.
Dù sao lúc này bên ngoài tất cả các xã viên đều đang tò mò hóng chuyện, bọn họ cũng muốn biết một người làm việc mà trên không báo cha mẹ, dưới không báo vợ con, chết đi thì được bồi thường bao nhiêu tiền.
Bà Tống tức giận đến mức choáng váng, thực sự choáng váng.
50 đồng, chính là 1/10 khoản trợ cấp kia, bà ta còn trông cậy vào số tiền đó để dưỡng già, tìm cho thằng ba một công việc chính thức, sắm đồ cưới cho Thanh Ngọc.
“10 đồng, không có hơn, nếu mày vẫn đòi nữa thì tao uống thuốc trừ sâu tự tử”
Nếu bà Tống uống thuốc sâu, Tô Hướng Vãn chính là người bức tử mẹ chồng, thử xem cô có sợ không.
“10 đồng thì 10 đồng, tôi muốn mẹ đưa tiền cho tôi trước mặt chủ nhiệm hội phụ nữ”, trước mắt cứ lấy một ít để giải quyết tình trạng khẩn cấp trước, sau sẽ tính tiếp.
Bà Tống vỗ vỗ ngực. 10 đồng, tiền lương của công nhân một tháng nhiều nhất cũng chỉ được 18 đồng, đây không phải là cắt thịt mà cắt tim bà ta luôn rồi.
Rút ra mấy tờ đại đoàn kết, bà ta ném xuống đất rồi kéo Thanh Ngọc đi ra ngoài.
Vẫn là Cẩu Đản nhanh tay nhanh mắt, cúi xuống nhặt hết tiền trên đất đưa cho mẹ.
“Thanh Ngọc con nhìn xem, đây là chị dâu con muốn tạo phản, con bảo nên làm gì bây giờ?”
Thanh Ngọc cũng là chồng chết, bị mẹ chồng áp bức đến mức không chịu được phải quay về thôn Tống, lúc này cũng thấy đồng cảm, có chút thương xót Tô Hướng Vãn: “Chị ấy sống cũng không dễ dàng, mỗi ngày kiếm được nhiều công điểm nhất trong nhà, cho dù có 3 đứa nhỏ, cũng không phải chỉ của riêng một mình chị ấy. Mẹ, mẹ cũng nên trợ cấp cho chị dâu một ít đi”
“Nhưng nó đã khắc chết anh con”, bà Tống thấy tê buốt trong ngực, than thở: “Thằng cả số khổ của mẹ”
“Thế ba của Kim Quý cũng là do con khắc chết à?” Thanh Ngọc liếc mẹ một cái: “Đủ rồi, mẹ không phải đã có toàn bộ tiền của anh cả sao? Đưa cho chị ấy 10 đồng thì đã sao, chẳng lẽ Chi Chi chết đói thì mẹ mới vui à?”
“Là chính nó muốn Chi Chi chết đói để đi thành Đông Phong tìm anh hai con, con không biết à?” nhìn xem, bà ta biết hết mọi chuyện.
Bà ta biết rõ Tô Hướng Vãn muốn bán hai đứa nhỏ, muốn chạy vào quân doanh tìm lão nhị, nhưng bà ta không nói, chỉ không ngừng áp bức, dồn con dâu vào đường cùng phải bán con trai con gái.
“Nếu chị ấy không như kẻ ngốc thích anh hai, thì với vẻ xinh đẹp, khỏe mạnh, biết lao động như chị ấy, lại chịu ở đây để mẹ nhào nặn à?” Thanh Ngọc biết hết mọi chuyện.
Đương nhiên, nguyên thân không bao giờ che giấu chuyện mình thích chú em chồng, mọi người đều nói cô ngốc, nhưng cô không ngốc.
Tô Hướng Vãn cầm tiền, xoay người nói với Tôn Thục Phân: “Chủ nhiêm hội phụ nữ, phiền bà phải cho tôi một thư giới thiệu”
“Đang yên lành cần thư giới thiệu làm gì?”
“Chủ nhiệm hội phụ nữ, tôi chỉ là một xã viên bình thường, không có tư cách mua sữa bột, nhưng cha của các con tôi là liệt sĩ. Con liệt sĩ không có đủ tiền mua sữa bột, chắc chắn nhà nước sẽ lo liệu, bà chỉ cần đưa chứng nhận gia đình liệt sĩ cho tôi, tôi mang đến cung tiêu xã xem có thể tranh thủ lấy được một hộp sữa bột không”
Câu này thực sự bên trong rất mơ hồ.
Giống như chỉ ghi ‘quý đơn vị’ mà không ghi rõ là đơn vị nào, thì Tô Hướng Vãn có thể đi đâu cũng được.
Còn Tôn Thục Phân, mặc dù là chủ nhiệm hội phụ nữ, nhưng chức này có được cũng nhờ quan hệ của chồng bà ta, số chữ bà ta biết viết cũng không nhiều.
Lúc này, vì để thể hiện mình là một chủ nhiệm hội phụ nữ có năng lực, bà mở ngăn kéo, lấy con dấu, miệng cắn đầu bút đến ướt nhèm viết từng chữ, loay hoay nửa ngày mới viết xong thư giới thiệu.
Cộp một cái, con dấu đóng xuống, đã xong một thư giới thiệu của đội sản xuất, Tô Hướng Vãn đưa tay ra cầm.
Huân chương cùng chứng nhận liệt sĩ của Tống lão đại vẫn còn đang treo ở vị trí danh dự lớn nhất của văn phòng thôn.
Hiện tại để mua sữa bột, Tôn Thục Phân chủ trì, dưới sự chứng kiến của Tống Quang Quang đã cung kính trao lại cho Tô Hướng Vãn.
Hơn nữa, vì đứa trẻ thực sự đói, Tôn Thục Phân đã ngoại lệ cấp cho Tô Hướng Vãn 2 thìa sữa bột để tạm thời dỗ đứa nhỏ Chi Chi đang khóc.
Tô Hướng Vãn cầm lá thư cùng chứng nhận liệt sĩ, nhìn quanh thôn trang nhỏ, thấy quen thuộc một cách khó hiểu.
Tác giả khi đặt bút viết truyện, không thể tránh khỏi việc tự đặt mình vào hoàn cảnh đó.
Vì thế, Tô Tiểu Nam viết ra thôn Tống, kỳ thực giống hệt quê của Tô Hướng Vãn, có điều nhà họ Tống này là do cô ta tự tạo ra.
Về lại vùng quê cũ, nhìn thấy sông núi quen thuộc, hít thở bầu không khí trong lành, những con đường nhỏ sạch sẽ, một cọng cỏ cũng không có, một tứ hợp viện nho nhỏ.
Mặc kệ bà Tống đang tức giận giơ tay giơ chân, Tô Hướng Vãn lại thấy tâm tình rất thoải mái.
Được rồi, với sự khác biệt đông tây này, cô có thể đột nhập hang ổ của bà Tống, lấy lại toàn bộ tiền trợ cấp, nuôi đám trẻ.
Cô tin rằng, bất kể mình đến đây như thế nào, cũng sẽ không an bài vận mệnh của 3 đứa trẻ như trong sách.
Nghĩ đến kiếp trước cô làm việc trong hệ thống máy móc nông nghiệp hạng nặng, lại còn có 2 năm kinh nghiệm giảng dạy ở nông thôn, có thể nói tuy rằng cô là người thành phố nhưng lại rất có kinh nghiệm cuộc sống ở nông thôn.
Cô không tin mình lại không nuôi dưỡng tốt 3 đứa nhỏ này.