Mùi khét lẹt của lớp men cách điện cháy rụi và nhựa thông bốc lên từ gian xưởng cơ khí bên kia ngõ như một bàn tay vô hình bóp nghẹt lồng ngực Thục Quyên.
Gió bấc cuối đông rít từng hồi qua khe cửa liếp, mang theo cái rét căm căm của đất trời Hà Nội cuối năm 1988. Đêm qua, khi tia lửa điện xanh lét bùng lên từ buồng động cơ chiếc máy tiện 1A62 duy nhất của xưởng Đặng gia, Quyên đã thấy cả người Hoài An đông cứng lại. Dưới ánh đèn dầu leo lét, gương mặt vuông chữ điền của người thợ trẻ vốn luôn kiên định, rắn rỏi bỗng tái đi trong giây lát. Anh không kêu lên một tiếng, chỉ lặng lẽ quỳ sụp xuống bên khối sắt xám xịt đang nghi ngút khói đen, đôi bàn tay đầy vết chai sần run rẩy chạm vào vỏ mô tơ nóng rực.
Khối bạc lót mẫu vừa tiện xong vẫn nằm im lìm trong khay dầu ram, sáng loáng và chuẩn xác đến từng phần trăm milimet, nhưng “trái tim” của xưởng tiện – cỗ máy duy nhất nuôi sống cả gia đình họ Đặng và gánh vác hy vọng vượt qua đợt kiểm định ngặt nghèo của ngành đường sắt – thì đã hoàn toàn tê liệt.
Sáng sớm hôm nay, sương mù từ bãi than ga Hàng Cỏ tràn ngập ngõ nhỏ Khâm Thiên. Hơi nước đặc quánh quyện chặt với mùi lưu huỳnh từ những đầu máy hơi nước vừa trở về sau chuyến tàu đêm, tạo nên một bầu không khí u ám, ngột ngạt.
Quyên ngồi bên bàn máy may con bướm, những ngón tay thon dài tê buốt vì giá lạnh khẽ mân mê đường chân vịt vừa được Hoài An hàn gia cố đêm trước. Mối hàn còn mới, sần sùi nhưng vững chãi vô cùng, truyền cho cô một chút hơi ấm âm thầm giữa cơn giông bão cuộc đời. Bên kia lối đi chung chỉ rộng chừng hai mét, bóng lưng của Hoài An vẫn cặm cụi cúi gập. Anh tháo từng con ốc của nắp đậy mô tơ, cẩn thận nhấc cuộn stato cháy đen ra ngoài. Những sợi dây đồng tráng men từng đỏ óng ả nay dính chặt vào nhau thành từng búi muội than giòn rụm.
Ông Tấn đứng bên cạnh con trai, một tay vịn vào chiếc gậy gỗ nghiến, chân thọt run run. Người thợ già từng kinh qua bao mưa bom bão đạn của thời chiến tranh phá hoại, từng nghe tiếng bom rền ở cầu Long Biên mà không chớp mắt, thế nhưng lúc này nhìn cuộn dây đồng cháy đen, khóe mắt ông giật giật từng hồi.
Thời buổi cơ chế tự hạch toán, ngăn sông cấm chợ vừa mới nới lỏng nhưng đồng tiền trượt giá từng ngày từng giờ, một cuộn dây đồng men chịu nhiệt của Liên Xô hay Tiệp Khắc lúc này quý hơn cả vàng ròng. Ra chợ Trời Thịnh Yên mua lại của đám phe phẩy ít nhất cũng phải tốn bạc vạn – một số tiền quá đỗi khổng lồ với hai gia đình đang kiệt quệ từng hào đong gạo. Mà thời hạn để Tổng cục Đường sắt kiểm tra lô phụ tùng thử nghiệm chỉ còn vỏn vẹn hai ngày nữa.
“Chị Quyên ơi, nước sôi rồi...”
Tiếng gọi khe khẽ của bé Hiền kéo Quyên trở về thực tại. Cô bé mười bốn tuổi đầu quấn chiếc khăn len xơ xác che đi vết bầm tím trên trán do đám côn đồ hôm trước gây ra, hai bàn tay đỏ ửng vì bê chiếc ấm nhôm sứt vòi. Phía trong góc giường, thằng Toàn chín tuổi đang ngồi thu lu, ôm chặt chiếc chân bó bột chắp vá, đôi mắt to tròn ngơ ngác nhìn ra phía ngõ.
“Để đấy cho chị, Hiền vào trông em đi, nhóm thêm mấy mẩu than tổ ong cho đỡ buốt chân nó,” Quyên khẽ bảo em, giọng trầm ấm dù trong lòng ngổn ngang trăm mối.
Cô rót nước sôi vào âu nhôm, thả vào đó một nắm lá bưởi khô và chút phèn chua để ngâm hãm màu cho dải lụa tím mà chị Bé Hai gửi gắm. Từng làn khói mỏng bốc lên, mang theo hương thơm mộc mạc của cỏ cây đồng nội. Quyên hít một hơi sâu, cố nén tiếng thở dài. Dù đất trời có sụp đổ, cô vẫn là trụ cột của hai đứa em, vẫn phải giữ cho ngọn đèn tiệm may này sáng rực.
Thế nhưng, cuộc đời thời mở cửa chẳng mấy khi để những kẻ khốn cùng được bình yên trong chốc lát.
Tiếng xì xào to nhỏ bỗng rộ lên từ phía quán nước chè chén của bà Mùi đầu ngõ. Ban đầu chỉ là những lời thì thầm lén lút, nhưng rồi nó lan nhanh như đám cháy rơm gặp gió bấc, dội thẳng vào căn nhà gác xép nhỏ của Quyên.
“...Tôi nói có sai đâu! Con bé Quyên nhìn nết na thế mà liều mạng thật. Dám móc nối với dân buôn chuyến nhảy tàu tuồn vải dạt Nam Bộ ra!”
“Bảo sao dạo này thấy nhận toàn lụa là sặc sỡ, giá công lại rẻ hơn ngoài phố Khâm Thiên! Hóa ra là vải lậu trốn thuế, lại còn là loại tơ pha sợi ni-lông mủn nát!”
“Nghe đâu công an kinh tế với đội quản lý thị trường ga Hàng Cỏ đang mở chuyên án truy quét đợt hàng Tết. Bắt được vải lậu không những bị tịch thu sạch bách mà người mang vải đi may cũng bị phạt vạ lây, có khi bị cơ quan kỷ luật đuổi việc đấy!”
Từng lời đay nghiến, thêu dệt độc địa như những mũi kim tẩm thuốc độc cắm phập vào tai Quyên. Cô siết chặt mép thước gỗ trong tay, các đốt ngón tay trắng bệch ra. Vải lậu? Vải kém chất lượng?
Đó là những thước lụa Tân Châu dệt từ kén tơ tằm nguyên chất mà chị Bé Hai phải đổ mồ hôi sôi nước mắt vượt hàng nghìn cây số tàu xe mang ra, là những tấm vải mà chính tay Quyên đã dùng kéo cẩn thận kiểm tra từng sợi canh, sợi chỉ, lấy lửa đốt thử tơ xem tro có tan mịn hay không. Đêm hôm trước, cô thức trắng kiểm tra độ co giãn, tự tay pha nước phèn thử màu, làm sao có thể là thứ vải dạt, vải mủn như lời đồn bậy bạ?
Chưa kịp định thần, ngoài thềm đã vang lên tiếng bước chân vội vã kèm theo tiếng guốc mộc khua lách cách trên nền gạch ẩm.
“Cô Quyên! Cô Quyên có nhà không đấy?”
Một người phụ nữ trung niên trạc bốn mươi tuổi, mặc chiếc áo bông xám trần quả trám, gương mặt hằm hằm xông thẳng vào hiên nhà. Đó là bà Thao – cán bộ hưu trí ở tiểu khu bên cạnh, người ba hôm trước vừa hồ hởi mang đến một xấp vải sa tanh hoa để đặt may áo dài diện Tết cho cô con gái chuẩn bị ra mắt nhà chồng. Đi sau bà Thao là chị Liễu, người bán xôi vò đầu ngõ.
“Dạ, cháu chào bác Thao, chào chị Liễu. Hai bác hai chị vào nhà uống chén trà nóng cho ấm...” Quyên đứng dậy, giữ vẻ mặt bình thản, nhã nhặn mời chào theo đúng gia phong của người Tràng An.
“Thôi! Trà nước gì cái giờ này!” Bà Thao xua tay quầy quậy, giọng the thé chói tai át cả tiếng gió mùa ngoài đường ray. “Tôi nghe cả cái ngõ này đồn ầm lên rồi! Cô cấu kết với dân nhảy tàu tuồn vải buôn lậu về xóm ga này đúng không? Hôm nọ cô đon đả bảo tư vấn thêm vải lót Nam Bộ cho con gái tôi, suýt nữa thì tôi rước họa vào thân! Tôi là cán bộ nhà nước, dính vào ba cái thứ hàng lậu hàng gian ấy để mất sổ hưu à?”
Chị Liễu bán xôi cũng chìa ra mảnh giấy biên nhận nhàu nát, vẻ mặt đầy e ngại nhưng giọng điệu dứt khoát:
“Quyên ơi, chị em lối xóm tối lửa tắt đèn có nhau, chị cũng thương hoàn cảnh ba chị em mày mồ côi mồ cút... Nhưng mà đồng tiền bát gạo thời buổi lạm phát này nhọc nhằn lắm em ạ. Cả tạ gạo của chị mới đổi được tấm áo diện Tết. Mày cho chị rút lại năm nghìn tiền cọc với xấp vải gấm hôm nọ đi. Chị mang ra hiệu may mậu dịch ngoài phố cho chắc ăn!”
Bé Hiền từ trong buồng bước ra, sợ hãi nép sau lưng chị gái. Thằng Toàn trên giường cũng mím chặt môi, bàn tay gầy gò túm chặt lấy ống quần chắp vá của mình.
Quyên nhìn thẳng vào mắt hai người phụ nữ. Ánh mắt cô trong veo, tĩnh lặng như mặt nước hồ Thiền Quang giữa mùa đông, không hề có lấy một tia bối rối hay chột dạ. Cô biết rõ, tin đồn này từ đâu mà ra.
Ở cái xóm Hàng Cỏ này, ai có đủ tiền và thủ đoạn để chỉ trong một đêm biến một tiệm may nhỏ lương thiện thành hang ổ tiêu thụ hàng lậu? Ai có dã tâm triệt hạ đường sống của một cô gái mồ côi và một xưởng tiện thủ công?
Chỉ có thể là Trần Quốc Bách. Hắn đã mua đứt hết phôi thép của Hoài An, giờ đây lại muốn bóp nghẹt nốt manh chiếu kiếm cơm của ba chị em cô, ép cô vào bước đường cùng không còn lối thoát.
“Bác Thao, chị Liễu,” Quyên cất tiếng, giọng nói tuy nhỏ nhưng rành rọt, từng âm từng chữ đanh chắc giữa tiếng gió rít. “Cháu may áo cho bà con xóm ga bao năm nay, từng đường kim mũi chỉ cháu đều chịu trách nhiệm bằng danh dự của mẹ cháu để lại. Lụa của khách đưa, cháu cất cẩn thận trong tủ kính; lụa cháu tư vấn đều có nguồn gốc rõ ràng từ bà con tiểu thương hợp pháp đi tàu Thống Nhất, không phải hàng gian lận trốn thuế. Nếu ai mặc áo cháu may mà bị quản lý thị trường hay công an bắt vì vải lậu, cháu xin đem cả cái tiệm may này ra đền gấp mười lần!”
Bà Thao cười khẩy một tiếng, bĩu môi cay nghiệt:
“Đền? Cô lấy cái gì mà đền? Cái gác xép rách này à? Hay là đống nợ ba trăm ngàn bạc mẹ cô để lại trước khi nhắm mắt? Tôi nói cho cô biết, đừng có mà giở giọng Tràng An thanh lịch ra đây lừa gạt! Trả tiền cọc lại cho tôi mau, không thì tôi lên thẳng đồn công an phường Khâm Thiên báo cô tàng trữ hàng phi pháp!”
Những người hàng xóm quanh ngõ bắt đầu tụ tập ngoài rào thưa, xì xào chỉ trỏ. Người thương cảm thì thở dài ái ngại, kẻ tọc mạch thì hả hê xem tấn tuồng đời.
Bên kia xưởng tiện, Hoài An nghe tiếng cãi cọ liền buông chiếc cờ-lê dính đầy dầu luyn đen nhánh, toan bước sang. Nhưng Quyên đã kịp đưa mắt nhìn anh, lắc đầu thật khẽ. Đôi mắt cô ánh lên một sự kiên cường không cho phép anh phải cúi đầu trước những trò bẩn thỉu nhắm vào cô. Anh đã gánh chịu quá nhiều vết thương, đôi bàn tay của người thợ tiện tài hoa không thể vì những chuyện thị phi đàn bà mà vấy thêm rắc rối.
Quyên quay vào trong, mở chiếc hộp sắt tây đựng bánh bích quy Liên Xô cũ kỹ – nơi cô cất giữ từng đồng tiền lẻ thấm đẫm mồ hôi. Trong đó có ba nghìn đồng tiền công chị Bé Hai trả trước hôm qua, cùng những đồng bạc giấy năm mươi xu, một đồng, hai đồng nhăn nhúm mà cô chắt bóp từng bữa rau cháo cho hai đứa em.
Bằng những ngón tay run nhẹ vì lạnh nhưng chuẩn xác vô cùng, Quyên đếm đủ năm nghìn đồng đưa cho chị Liễu, rồi rút thêm tờ mười nghìn đồng tiền cọc của bà Thao. Cô với tay lấy xấp vải sa tanh hoa trên giá gỗ, vuốt phẳng phiu từng nếp gấp rồi dùng giấy báo cũ bọc lại cẩn thận, hai tay trao trả cho khách.
“Tiền cọc của bác và chị đây ạ. Vải của bác Thao còn nguyên vẹn, cháu chưa hề đặt một vết kéo nào. Tiệm may Quyên Thục mở cửa bằng sự tử tế, nếu các bác các chị đã không tin tưởng, cháu xin hoàn trả sòng phẳng, không thiếu một xu.”
Chị Liễu cầm tiền, mặt thoáng chút ngượng ngùng: “Quyên à... chị...”
“Đi thôi chị Liễu! Rõ khéo mồm!” Bà Thao giật phắt gói vải, nhét vội tiền vào túi áo bông rồi kéo tay chị Liễu quày quả bước đi, như sợ chậm một giây thì vận xui sẽ ám vào người.
Căn nhà nhỏ chìm vào khoảng lặng buốt giá. Chiếc hộp sắt tây rỗng không nằm chỏng trơ trên mặt bàn máy may. Toàn bộ số tiền tích cóp để mua thức ăn cho mấy ngày tới, tiền để mua thuốc bổ cho chân thằng Toàn đã bay biến sạch trơn.
Ở đầu ngõ, hai gã đàn ông mặc áo khoác bộ đội bạc phếch, mặt đằng đằng sát khí đang tựa lưng vào cột điện hút thuốc lào. Đó là Thắng “sẹo” và đàn em của Quốc Bách. Chúng không xông vào quậy phá như hôm trước, mà chỉ đứng đó, nhổ toẹt bãi nước bọt đỏ lòm xuống rãnh nước, ánh mắt hau háu đảo quanh căn nhà như loài kền kền rình mồi. Tối hậu thư năm vạn đồng trong bảy ngày đang thu hẹp dần từng khắc, như một chiếc thòng lọng vô hình siết chặt lấy cổ họng ba chị em.
Bé Hiền không kìm được nữa, òa khóc nức nở, vùi đầu vào lòng Quyên:
“Chị ơi... sao người ta độc ác thế? Mẹ mất rồi, xưởng anh An thì hỏng máy, giờ tiệm mình bị người ta vu oan... Tiền đâu mà trả nợ, tiền đâu mà sống hả chị?”
Quyên ôm chặt lấy bờ vai gầy guộc đang run rẩy của em gái. Nước mắt cô chực trào ra, làm nhòe đi dải lụa tím trước mặt, nhưng cô cắn chặt môi dưới đến rớm máu để ngăn không cho giọt lệ nào rơi xuống. Người phụ nữ Tràng An có thể rách rưới vì đói nghèo, nhưng tuyệt đối không được để kẻ thù nhìn thấy sự yếu mềm.
“Nín đi em. Có chị ở đây, trời chưa sập được đâu,” Quyên thì thầm, bàn tay vỗ về tấm lưng nhỏ nhắn của Hiền. “Người ta đồn bậy thì miệng người ta mang nghiệp. Bàn tay mình làm ra hạt gạo, đường kim mũi chỉ của mình là thật, không ai cướp trắng được đâu.”
Pằng! Pằng! Pằng... tạch... tạch...
Một âm thanh giòn giã, chói tai của động cơ xe hai thì bỗng xé toạc bầu không khí ảm đạm của ngõ Khâm Thiên. Tiếng bô xe nổ đanh giòn, tiếng xích líp kêu ro ro đặc trưng của dòng xe Simson đỏ bóng lộn – thứ phương tiện xa xỉ bậc nhất thời bấy giờ, niềm kiêu hãnh của giới nhà giàu mới nổi.
Đám trẻ con xóm ga nháo nhác dạt sang hai bên mép đường tàu. Thắng “sẹo” và gã đàn em lập tức vứt điếu cày, đứng thẳng người dậy cung kính cúi đầu.Chiếc xe máy Simson màu đỏ mận bóng loáng lướt êm ru qua vũng nước bẩn đầu ngõ, phanh kít lại ngay trước bậc thềm tiệm may của Quyên. Khói xăng thơm thoang thoảng mùi dầu nhớt hai thì cao cấp phả ra, xua tan mùi than tổ ong ẩm mốc của xóm nghèo.
Trần Quốc Bách gạt chân chống nghiêng bằng một động tác điệu nghệ. Hắn bước xuống xe, cởi chiếc mũ bảo hiểm Liên Xô màu trắng sữa, vuốt lại mái tóc chải ngược bóng mượt bằng sáp thơm thơm nức mũi. Hôm nay hắn diện một chiếc áo khoác bay Liên Xô màu hạt dẻ sang trọng, bên trong là áo len cổ lọ dệt kim màu trắng ngà, chiếc quần bò Thái ống vẩy thẳng thớm phủ trên đôi giày da Tiệp Khắc bóng loáng không một hạt bụi.
Cả khu xóm thợ nghèo nín thở. Sự xuất hiện của Bách như một nét vẽ kệch cỡm, chói gắt đặt giữa bức tranh lam lũ của những căn nhà ngói nghiêng xô lệch sát đường ray.
Bách tháo đôi găng tay da cừu, mỉm cười để lộ hàm răng trắng bóc được chăm sóc cẩn thận. Hắn không thèm liếc nhìn sang xưởng tiện của Hoài An lấy một cái, mà thong thả sải bước lên bậc thềm tam cấp lồi lõm của tiệm may, đôi mắt lướt qua thân hình mảnh mai nhưng thanh tú của Thục Quyên với vẻ thèm muốn không hề che giấu.
“Trời rét mướt thế này mà em Quyên phải ngồi đây hứng gió lạnh tiếp mấy mụ đàn bà nhà quê ăn ốc nói mò, thật là uổng phí cả nhan sắc trời cho,” Bách cất giọng trầm bổng, giả tạo vẻ xót xa.
Quyên đứng bất động sau bàn máy may. Gương mặt cô lạnh tanh như sương sớm trên thanh ray sắt, đôi mắt bồ câu phẳng lặng nhìn xoáy vào kẻ vừa bước vào nhà mình.
“Anh Bách đến đây đòi nợ thì còn sớm bốn ngày nữa,” Quyên lạnh lùng đáp, từng lời như băng giá. “Chưa đến hạn hẹn, mời anh ra ngoài cho. Nhà tôi là chỗ buôn bán đàng hoàng, không đón khách không mời.”
Bách bật cười khanh khách, bước thêm hai bước vào gian phòng chật hẹp nồng mùi vải mới. Hắn đưa mắt nhìn quanh căn nhà trống hoác, nhìn chiếc máy may con bướm cũ kỹ vừa hàn lại chân đế, rồi nhìn sang chiếc giường nơi thằng Toàn đang run rẩy nép vào vách nứa. Ánh mắt hắn tràn ngập sự đắc thắng của một kẻ đi săn đang dồn con mồi vào chân tường.
“Nợ nần gì cái tầm này nữa, em Quyên?” Bách hạ giọng, rút từ trong túi áo khoác bay ra một tập tiền dày cộp, toàn những tờ năm mươi đồng, một trăm đồng mới cáu cạnh, ném cộp một tiếng lên mặt bàn gỗ trầy xước.
Tiếng xột xoạt của những đồng tiền mới in nghe đanh giòn và ma mị đến rợn người. Đó là số tiền mà một công nhân cơ khí hay một thợ may bình thường phải làm lụng quần quật cả chục năm trời chưa chắc đã tích cóp nổi.
Chưa dừng lại ở đó, Bách rút tiếp từ túi ngực ra một chùm chìa khóa bằng đồng sáng loáng, đặt đè lên cọc tiền.
“Anh nghe nói bên xưởng thằng An đêm qua cháy sạch mô tơ rồi nhỉ?” Bách nhếch mép, nụ cười nửa miệng đầy vẻ giễu cợt và tàn nhẫn. “Thép thì không có một mẩu, máy tiện thì chết queo. Hai ngày nữa Tổng cục Đường sắt kiểm tra, lấy cái gì mà nộp? Lấy cái mạng rách của bố con nó ra à? Rồi còn tiệm may của em nữa... Tiếng dữ đồn xa, chợ Đồng Xuân với ga Hàng Cỏ giờ ai dám bén mảng đến đây may đồ? Em định ôm cái máy may gãy chân này với hai đứa em đói rách mà chờ chết rét qua mùa đông này sao?”
Bé Hiền sợ hãi níu chặt vạt áo Quyên. Thằng Toàn ứa nước mắt nhưng vẫn nghiến răng, trừng trừng nhìn Bách.
Bách bước sát lại gần mép bàn, ghé sát mặt vào Quyên, giọng thì thầm đầy ma lực cám dỗ:
“Quyên này, anh thương em thật lòng. Nhìn em vất vả thế này, tim anh như có muối xát. Em cần gì phải khổ sở bám víu lấy cái xóm đường tàu bẩn thỉu này làm gì? Căn nhà ba tầng kiểu Pháp ngoài mặt phố Huế anh vừa tậu xong, đã sắm đủ tủ lạnh Hitachi, đài cát-sét hai cửa băng, quạt bàn Nhật bãi êm ru. Em chỉ cần gật đầu một cái, dọn về đó ở với anh. Em muốn làm bà chủ tiệm may lớn nhất nhì Hà Nội, anh sẽ thuê cho em chục con thợ giỏi, nhập lụa tơ tằm Vạn Phúc, lụa Hà Đông hảo hạng nhất về cho em tha hồ cắt may. Em sẽ đi xe máy cánh chả, mặc áo len lông thỏ, chứ không phải xỏ chân vào đôi dép nhựa Tiền Phong mòn vẹt này nữa!”
Hắn chỉ tay vào cọc tiền và chùm chìa khóa, mắt rực lên tia sáng tham lam:
“Món nợ ba trăm ngàn của mẹ em, anh quẹt sạch trong một nốt nhạc! Anh cho thêm hai mươi vạn đưa thằng Toàn sang Bệnh viện Việt Đức mổ lại cái chân cho nó lành lặn đi học! Thậm chí...” Hắn liếc mắt sang xưởng tiện bên kia đường ray, buông một lời bố thí trịch thượng: “...Thằng An bạn nối khố của em, anh cũng tha cho nó. Anh sẽ cấp vốn cho xưởng Đặng gia, chở sang cho bố con nó hai bao tải dây đồng Liên Xô xịn nhất chợ Trời để quấn lại mô tơ, cấp cả phôi thép Mangan cho nó làm ăn. Anh không để em mang tiếng phụ bạc người cũ. Thế nào? Cơ hội đổi đời nghìn năm có một, em từ chối thì chính là tự tay g**t ch*t hai đứa em của em đấy!”
Một khoảng không im lặng đến rợn người bao trùm căn nhà nhỏ.
Tiếng gió mùa đông vẫn rít qua khe liếp. Xa xa, tiếng còi tàu hơi nước rú lên từng hồi dài ai oán khi đoàn tàu hàng chậm chạp bò qua ghi chắn đường ngang.
Hoài An bên kia xưởng tiện đã bước hẳn ra ngoài mép đường tàu. Chiếc cờ-lê số ba mươi hai bằng thép tôi đen nhánh siết chặt trong bàn tay gân guốc của anh. Gương mặt anh đanh lại, đôi mắt rực lửa giận dữ nhìn chằm chằm vào Quốc Bách. Anh không bước sang, không phải vì sợ hãi cọc tiền hay quyền lực đen của Bách, mà vì anh tôn trọng Thục Quyên. Anh đứng đó như một cây tùng sừng sững giữa gió bấc, sẵn sàng liều mạng nghiền nát bất cứ kẻ nào dám động một ngón tay vào người con gái anh yêu, nhưng anh để cô được quyền cất lên tiếng nói của phẩm giá mình.
Thục Quyên nhìn cọc tiền dày cộp. Cô nhìn chùm chìa khóa ngôi nhà phố Huế lộng lẫy – giấc mơ xa hoa phù phiếm của biết bao cô gái thị thành trong buổi giao thời Đổi Mới đầy cám dỗ kim tiền.
Đúng, chỉ cần một cái gật đầu. Chỉ cần buông xuôi, cô sẽ có tất cả: em trai cô sẽ được chữa lành chân, em gái cô sẽ có áo ấm đến trường, món nợ khổng lồ đè nặng trên nấm mồ chưa xanh cỏ của mẹ cô sẽ tan biến như bọt xà phòng, và người con trai cô yêu sẽ có dây đồng, có phôi thép để vực dậy xưởng tiện gia truyền. Sự hy sinh của một người đàn bà để đổi lấy bình yên cho tất cả... nghe sao mà hợp lý, nghe sao mà cao cả đến cay đắng!
Nhưng, nếu đổi lấy những thứ đó bằng việc bán mình cho một kẻ buôn lậu tàn nhẫn, kẻ đã nhẫn tâm pha gang phế liệu vào bạc lót đường sắt để coi thường tính mạng hàng ngàn hành khách trên những chuyến tàu Bắc - Nam... thì sự sống ấy còn có giá trị gì?
Bàn tay cô gọt giũa từng đường kim mũi chỉ để tôn vinh vẻ đẹp đoan trang, thanh lịch của người phụ nữ Tràng An, chẳng lẽ lại dùng để v**t v* những đồng tiền tanh tưởi mùi tội ác? Hoài An – chàng trai với đôi bàn tay chai sần dám thức trắng đêm tôi thép, dám đổ máu để giữ trọn lời thề người thợ – liệu có thể ngẩng cao đầu sống tiếp trên sự bố thí nhục nhã của kẻ đã chà đạp lên danh dự của anh?
Và mẹ cô dưới suối vàng, người phụ nữ cả đời thanh bạch bên khung cửi, liệu có nhắm mắt nổi khi thấy con gái mình làm lẽ cho một tên bất lương?
Một nụ cười khẽ hé trên đôi môi thanh tú của Thục Quyên. Đó không phải nụ cười e thẹn, mà là nụ cười của sự khinh miệt tột cùng, sắc lẹm và sáng trong như một nhát kéo cắt đứt sợi chỉ thừa.
Cô không thèm nhìn cọc tiền lấy một lần thứ hai. Thục Quyên cúi xuống, hai tay bưng lấy chiếc thau nhôm đựng nước ngâm lụa pha phèn chua và nước bồ kết nguội ngắt – thứ nước đen sẫm, lạnh buốt thấu xương vừa dùng để thử độ phai màu của vải.
Bách thấy cô mỉm cười, cứ ngỡ con mồi đã xiêu lòng trước núi tiền lộng lẫy, liền ưỡn ngực, chìa tay ra định chạm vào vai cô:
“Em nghĩ thông suốt rồi phải không? Để anh đưa em đi ăn phở gà Hàng Hòm rồi lên phố Huế xem nhà luôn...”
XOÀNG! XOẠCH!
Một dòng nước đen ngòm, lạnh buốt và nồng nặc mùi phèn chua bất ngờ hắt mạnh qua ngạch cửa, dội thẳng xuống bậc thềm tam cấp!
Nước bẩn bắn tung tóe, xối xả tràn qua mũi đôi giày da Tiệp Khắc bóng lộn của Bách, táp thẳng vào gấu chiếc quần bò Thái ống vẩy đắt tiền, nhuộm đen kịt cả vành xe và nan hoa chiếc Simson đỏ mận đang dựng sát hiên nhà!
Bách giật nảy mình như bị điện giật, nhảy chồm ra sau, hai chân run lên vì dòng nước lạnh buốt ngấm qua lớp da giày mỏng. Hắn trố mắt, mặt biến sắc từ hồng hào sang tím ngắt như gan lợn:
“Mày... Mày làm cái trò gì đấy con ranh? Mày bị điên à?”
Thục Quyên đứng thẳng người trên bậu cửa. Gió bấc thổi tung những lọn tóc mai mềm mại vương trên trán cô, tà áo sơ mi màu cỏ úa chiết eo ôm lấy thân hình mảnh dẻ nhưng kiên định như một ngọn roi dâu. Ánh mắt cô nhìn xoáy vào mặt Bách, không hề có lấy một tia run sợ, chỉ có sự uy nghiêm và kiêu hãnh đến mức khiến kẻ đối diện phải rợn tóc gáy.
“Bậc thềm nhà tôi vừa bị bụi bẩn từ bánh xe của anh làm dơ dáy, tôi phải lấy nước rửa cho sạch để còn đón khách đàng hoàng,” Quyên cất giọng, trong trẻo mà đanh thép, vang vọng khắp ngõ nhỏ Khâm Thiên.
“Mày...” Bách run run chỉ tay vào mặt cô, hàm răng nghiến chặt trèo trẹo.
“Trần Quốc Bách, anh cầm ngay đống tiền bẩn thỉu và chùm chìa khóa của anh cút khỏi nhà tôi!” Quyên chỉ thẳng tay vào cọc tiền trên bàn. “Tiền của mẹ tôi nợ, đúng ngày đúng hạn tôi sẽ trả sòng phẳng từng hào từng cắc, không thiếu một đồng tiền lãi! Nhưng đó là tiền mồ hôi nước mắt từ đôi bàn tay lao động chân chính của ba chị em tôi, chứ không phải thứ tiền mua danh ba vạn bán danh ba đồng!”
Cô bước tới một bước, ánh mắt rực lửa:
“Người Hà Nội nghèo thật đấy, xóm thợ đường tàu này đói ăn từng bữa thật đấy, nhưng không ai bán rẻ lương tâm để chui vào cái lồng son nhung lụa xây bằng tội ác của anh đâu! Đôi bàn tay tôi cầm kéo cắt may áo dài truyền thống cho người ta mặc đi lễ, đi tết, giữ cái nết thanh lịch của đất Tràng An, chứ không bao giờ thò tay cầm tiền bố thí để làm nhục hương hồn cha mẹ tôi! Cút đi!”
“Hay lắm! Nói hay lắm cô Quyên!”
Một tiếng hô lớn vang lên từ đầu ngõ. Bác Cả Thiện trong bộ đồng phục công nhân đường sắt cũ kỹ, tay cầm chiếc đèn bão vừa đi kiểm tra ghi tàu về, bước vội vào ngõ, theo sau là hàng chục người dân lao động xóm ga. Họ đã chứng kiến toàn bộ sự việc từ đầu đến cuối. Những ánh mắt từng hoang mang vì tin đồn bỗng chốc rực sáng lên niềm nể phục trước khí tiết kiên cường của cô gái thợ may mồ côi.
Bên kia đường ray, Hoài An vững chãi bước sang, chiếc cờ-lê trong tay gõ nhẹ lên bờ rào gỗ phát ra tiếng kêu “cắc... cắc...” đanh gọn. Anh đứng ngay bên cạnh Quyên, bờ vai rộng như một bức tường thành che chắn cho ba chị em cô, ánh mắt lạnh băng khóa chặt lấy gã công tử phố thị.
Bách nhìn quanh. Hắn thấy những ánh mắt khinh bỉ, căm giận của những người phu khuân vác, những thợ đường sắt già, những người mẹ lam lũ đang vây quanh. Hắn cúi nhìn đôi giày da bóng lộn dính đầy bùn đen và nước phèn chua nhớp nháp, chiếc quần bò Thái ướt sũng lạnh buốt dính chặt vào ống chân.
Nỗi nhục nhã ê chề bùng lên như một ngọn lửa thiêu đốt toàn bộ vẻ đạo mạo, bảnh bao của một tay trùm buôn lậu khét tiếng đất Hà thành. Chiếc mặt nạ ga-lăng sụp đổ hoàn toàn, để lộ ra bản chất của một con thú dữ bị thương bị tước mất con mồi.
Bách run rẩy vơ vơ cọc tiền và chùm chìa khóa nhét vội vào túi áo khoác, động tác vụng về đến thảm hại. Hắn bước lùi lại, nhảy tót lên chiếc xe Simson. Bàn chân hắn đạp mạnh cần khởi động, chiếc xe rú lên một tiếng gầm rú chói tai, khói xăng xanh lè phả mù mịt vào không gian ẩm ướt.
Hắn quay đầu lại, trừng trừng nhìn Thục Quyên và Hoài An bằng đôi mắt vằn lên những tia máu đỏ lòm. Cơn thịnh nộ bốc lên tận óc khiến gương mặt hắn méo mó, dị dạng. Hắn nghiến răng rít qua kẽ môi từng lời cay độc, sắc buốt như lưỡi dao cạo giữa tiếng còi tàu vừa gióng giả hú vang ngoài sân ga:
“Tốt lắm, để tao xem con bé rách rưới này bám víu thằng thợ tiện què quặt được bao lâu khi chợ Đồng Xuân không còn một ai dám bán cho mày nửa cuộn chỉ!”