Dư âm của câu nói từ miệng Khang Long Đế vẫn còn đọng lại giữa không gian thênh thang trước cửa Đoan Môn, tựa như một tiếng chuông ngân dài chưa dứt giữa vòm trời kinh thành Thăng Long.
Ánh ban mai rạng rỡ dát vàng lên những tầng mái ngói lưu ly thâm nghiêm của Hoàng thành, chiếu rọi bóng hình bóng long bào cao quý đang thong thả bước qua cánh cổng son. Bá quan văn võ hai bên tả hữu vẫn còn dập đầu sát đất, bụi đất bám đầy vạt áo gấm điều và thanh bào, nhưng trong lòng mỗi người đều đang dấy lên những đợt sóng ngầm kinh đào hải lãng.
Một nữ tử mười chín tuổi. Một đứa con gái của ngục lại nơi nha môn huyện Thọ Xương thấp hèn.
Vậy mà hôm nay, ngay trên thềm đá Đoan Môn trước sự chứng kiến của vạn dân bách tính, nàng đã dùng một lưỡi dao mổ tử thi, một nắm giấm phèn cùng mớ xương cốt cháy đen để đánh sập cả một bức tường thành quyền thế ngỡ như bất khả xâm phạm của Thượng thư Lại bộ Trịnh Bá Tùng. Lời khen ngợi "tài trí khuynh quốc" cùng nụ cười ẩn ý của Hoàng đế trước lúc hồi cung không đơn thuần là một lời tán thưởng; đó là một tín hiệu sấm sét báo hiệu cho sự chuyển dịch của cả một vương triều.
Gió từ phía hồ Thủy Quân thổi về, cuốn theo tà tố phục trắng tinh khôi của Mai Chi khẽ lay động. Nàng đứng thẳng tắp giữa công đình lộng gió, dáng dấp mảnh mai như một nhành trúc vươn lên giữa bão tuyết. Hơi thở nàng phả ra nhè nhẹ, rũ bỏ hết những căng thẳng nghẹt thở của cuộc đấu trí sinh tử vừa khép lại.
Ở bên cạnh nàng, một tiếng rên khẽ kìm nén trong cổ họng vang lên. Mai Chi giật mình quay sang, đôi đồng tử co rút lại khi nhìn thấy bước chân của Trần Đình Phong hơi lảo đảo.
Gương mặt chàng tuấn tú nhưng giờ đây đã tái nhợt như tờ giấy bản, khóe môi vương một vệt máu bầm tím do độc tính ô đầu và nọc rắn kịch liệt phát tác sau khi đã gồng mình suốt mấy canh giờ liền. Vết chém sâu hoắm sau lưng chàng, nơi vạt áo thanh bào đã ướt đẫm một mảng máu đỏ sẫm đen đặc, lại bắt đầu rách toác ra. Cây bảo kiếm cắm sâu xuống khe đá lát sân công đình run lên bần bật dưới sức nặng của thân thể chàng.
“Đình Phong!”
Mai Chi vội vã bước tới, không màng đến ánh mắt dò xét của hàng trăm cặp mắt xung quanh, vươn hai cánh tay vững chãi đỡ lấy bờ vai chàng. Bàn tay nàng chạm vào lớp vải áo ướt lạnh, cảm nhận được hơi nóng hầm hập của cơn sốt độc đang bốc lên từ lồng ngực người tri kỷ.
Đình Phong khẽ ngước mắt lên. Dưới hàng mày kiếm sắc sảo rủ xuống vì kiệt sức, ánh nhìn của chàng hướng về nàng vẫn vẹn nguyên sự ấm áp, bao dung và một niềm tin tưởng tuyệt đối:
“Mai Chi... nàng... nàng đã làm được rồi.” Giọng chàng khàn đặc, đứt quãng như tiếng gió lùa qua kẽ lá, nhưng khóe môi lại khẽ cong lên một nụ cười thanh thản: “Oan khiên đã rạng... chính đạo... không khuất...”
“Đừng nói nữa, ngậm chặt miệng lại, giữ lấy chân khí!”
Mai Chi cắn chặt môi dưới, thanh âm đanh lại đầy vẻ dứt khoát của một người nắm giữ sinh mạng trên bàn mổ. Ngón tay thon dài của nàng lập tức lướt nhanh trên cánh tay chàng, chuẩn xác điểm vào hai huyệt Khúc Trì và Nội Quan để làm chậm dòng máu độc đang tràn về tâm mạch: “Chàng đã dùng mạng sống của mình làm khiên chắn cho ta bước lên công đình, thì tuyệt đối không được phép gục ngã vào lúc ánh sáng vừa rạng! Ngự y! Mau truyền ngự y!”
Tiếng gọi thất thanh của nàng xé toang sự tĩnh lặng sau hồi bãi triều. May thay, Khang Long Đế trước khi vào cung đã sớm để lại tâm phúc bên cạnh. Thái y viện Chánh đề lĩnh cùng bốn vị thái y lập tức mang theo hòm thuốc ngự dụng vội vã lao tới, cùng các giám sát ngự sử trung thành của Đô Sát Viện cẩn trọng nâng Đình Phong lên cáng cứu thương, cấp tốc đưa thẳng vào trắc điện phụ cận để cứu chữa.
Mai Chi nhìn theo bóng chiếc cáng khuất sau dãy hành lang rợp bóng cây bồ đề cổ thụ, bàn tay vương chút vệt máu khô của chàng khẽ siết chặt thành nắm đấm. Nàng hít sâu một hơi, ngẩng đầu nhìn lên bầu trời Thăng Long cao vút, xanh ngắt không một gợn mây.
Cơn ác mộng đầm lầy Tây thành đã qua. Nhưng một con đường chông gai vĩ đại hơn, một cuộc chiến với lề thói ngàn năm phong kiến giờ đây mới chính thức mở ra trước mắt nàng.
*
Ba ngày sau, tại điện Kính Thiên thâm nghiêm.
Khói trầm hương từ những chiếc đỉnh đồng nghê nghê uốn lượn bay lên, hòa cùng ánh nắng sớm chan hòa rọi qua những ô cửa sổ chạm khắc hoa văn rồng mây tinh xảo. Khác với vẻ ngột ngạt, đằng đằng sát khí của phiên triều khảo khóa vài hôm trước, không khí trong đại điện hôm nay mang một vẻ trang nghiêm, lắng đọng lạ thường.
Trịnh Bá Tùng đã bị l*t s*ch triều phục ngũ phẩm, mang xiềng xích tống vào đại lao chờ ngày áp giải lưu đày nơi chướng khí biên viễn; Trịnh Khải cùng bè lũ nha lại Thọ Xương đang đếm từng ngày chờ lưỡi trảm đao của kỳ thu thẩm. Ghế Thượng thư Lại bộ để trống, nhưng vị trí quyền lực ấy giờ đây không còn khiến người ta phải khiếp sợ hay luồn cúi, mà chỉ để lại một bài học đắt giá về sự suy vong của những kẻ dám giẫm đạp lên phép nước.
Đứng ở vị trí đầu hàng quan văn của Đô Sát Viện là Trần Đình Phong. Vết thương do nỏ độc và đao chém sau lưng đã được các ngự y đầu ngành dốc lòng tẩy rửa, cộng thêm thang thuốc giải độc đặc chế mà chính Mai Chi đích thân kê đơn phối hợp cùng y lý hiện đại, sắc diện chàng đã hồng hào trở lại. Vận trên mình bộ phẩm phục mới thêu hình trĩ trắng thanh nhã, thắt đai ngọc đĩnh đạc, khí độ chàng càng thêm phần cương trực, lẫm liệt.
Ở giữa đại điện, Đặng Mai Chi quỳ gối trên phiến chiếu hoa dệt mịn. Nàng đã thay bộ tử phục rách rưới bằng một bộ áo giao lĩnh màu nguyệt bạch trang nhã, mái tóc đen nhánh được búi gọn gàng bằng một chiếc trâm gỗ đào mộc mạc. Gương mặt thanh tú không chút phấn son nhưng đôi mắt sáng trong ngời ngợi, toát ra phong thái đĩnh đạc của bậc trí giả khiến không một vị đại thần nào dám đem ánh mắt khinh miệt của thói thường "nam tôn nữ ti" ra nhìn ngó.
Trên ngai vàng cửu trùng, Khang Long Đế ngồi uy nghi, ánh mắt sắc sảo lướt qua văn võ bá quan, rồi dừng lại trên người thiếu nữ mảnh khinh đang quỳ phía dưới. Ngài khẽ giơ tay.
Quan Nội thị tổng quản lập tức bước lên phía trước ba bước, mở ra một đạo kim sách đặc chế viền gấm thêu rồng vàng lấp lánh, cất giọng the thé nhưng vang vọng khắp cung điện:
“Phụng thiên thừa vận, Hoàng đế chiếu viết:
Trẫm nghe, pháp luật là giềng mối của quốc gia, công lý là gốc rễ của lòng dân. Từ xưa đến nay, kẻ giữ cán cân công lý cốt ở tấm lòng chí công vô tư, người nghiệm xét hình án cốt ở sự tinh tường chứng cứ. Nếu chỉ câu nệ vào lề thói cổ hủ, phân biệt nam nữ sang hèn mà để oan khuất vùi dập chốn ngục môn, ức h**p kẻ cô thế, thì đó là mối họa lớn của triều đình!
Nay, dân nữ Đặng Hoài Thu, vốn xuất thân ngục môn Thọ Xương, nhưng mang tâm sáng như gương, trí tuệ tuyệt luân. Trong vụ án thi thể không đầu nơi đầm lầy Tây thành, đã không sợ cường quyền bức h**p, đem thuật nghiệm thi quán tuyệt cổ kim, vạch trần gian tà, cứu vớt mạng người vô tội khỏi án chém oan khiên, rửa sạch vết nhơ cho thể chế tư pháp Đại Việt. Công lao ấy, dẫu bậc trượng phu râu mày cũng khó bề bì kịp!
Trẫm thuận theo lòng trời, thuận theo lẽ phải, nay hạ chiếu:
Đặc cách phá bỏ quy chế 'nữ nhi bất đắc đăng đình' đối với Đặng Hoài Thu. Ban phong cho nàng danh hiệu 'Đại Việt Đệ Nhất Nữ Đề Hình', hàm Chánh ngũ phẩm! Ban cho Ngự chuẩn Đề hình Kim bài, được quyền độc lập tiếp nhận thỉnh nguyện khám nghiệm, phúc tra các vụ án hình sự nghi ngờ có oan sai trên khắp cõi Thăng Long và các trấn hạt lân cận. Lục bộ, phủ huyện sở tại phải hết lòng phối hợp, phàm là vật chứng, tử thi liên quan đến hình án, nếu không có lệnh bài của Nữ Đề Hình thì tuyệt đối không được tự ý hỏa thiêu, chôn cất hay tiêu hủy! Khâm thử!”
Từng câu, từng chữ trong đạo chiếu chỉ như những tiếng sấm mùa xuân rền vang giữa thanh thiên bạch nhật.
Bá quan trong điện nín thở, lồng ngực phập phồng chấn động.
Chánh ngũ phẩm! Một nữ tử mười chín tuổi bước thẳng lên hàng quan ngũ phẩm triều đình, lại nắm giữ quyền hạn giám định pháp y độc lập, đứng ngoài sự kiềm tỏa của Lục bộ! Đây là điều chưa từng có tiền lệ trong suốt hàng trăm năm lịch sử của vương triều Đại Việt. Một vài vị đại thần thuộc Lễ bộ và Hàn lâm viện mặt mày biến sắc, theo quán tính muốn bước ra dâng sớ can gián về "cương thường đạo lý" và "lệ xưa tổ phụ".
Thế nhưng, khi họ vừa ngước mắt lên chạm phải ánh nhìn sắc bén như lưỡi đao tuyết của Khang Long Đế, lại nhìn sang Trần Đình Phong đang đứng sừng sững với chiếc thẻ ngà Ngự sử trong tay, cùng bài học đổ máu tan nát gia tộc của cha con Trịnh Bá Tùng còn sờ sờ trước mắt, cổ họng đám lão thần nghẹn ứ lại. Không một ai dám hé răng nửa lời.
Mai Chi cúi rạp người, hai bàn tay đan vào nhau nâng cao quá trán, dập đầu tạ ơn:
“Hạ thần Đặng Hoài Thu, cẩn tuân thánh chỉ! Tạ ơn Hoàng thượng long ân bao la, đã mở ra con đường sáng cho công lý và lẽ phải!”
Khang Long Đế khẽ mỉm cười, ánh mắt lộ rõ vẻ hài lòng. Ngài nghiêng mình về phía trước, cất giọng trầm ấm:
“Đặng ái khanh, ngày hôm ấy tại Đoan Môn, câu nói ‘Pháp bất vị thân, chứng cứ vi căn’ của khanh đã khiến trẫm trăn trở suốt mấy đêm liền. Một vụ án Thọ Xương đã kéo theo biết bao mạng người, bộc lộ sự lạc hậu, thô sơ và dối trá của quy chế ngỗ tác khám nghiệm bấy lâu nay. Khanh có tài năng kinh thế, nhưng một mình khanh thì làm sao cứu xét hết muôn ngàn vụ án trong thiên hạ? Khanh có tấu trình điều gì để thay đổi tận gốc rễ tệ nạn này chăng?”
Mai Chi ngẩng cao đầu. Nàng biết, khoảnh khắc quyết định vận mệnh của nền pháp y nước nhà đã đến. Từ trong ống tay áo rộng, nàng rút ra một tập tấu chương được viết bằng nét chữ chân phương, mạch lạc dâng lên:
“Khởi bẩm Hoàng thượng, thánh tâm soi xét vạn dặm, chính là phúc lớn của muôn dân! Hạ thần dẫu có ba đầu sáu tay cũng chỉ là một cánh én nhỏ nhoi, không thể làm nên mùa xuân công lý. Nay hạ thần mạo muội dâng sớ, kính xin bệ hạ cho phép thành lập một cơ quan chuyên trách độc lập mang tên: ‘Tư Hình Quán’.”
“Tư Hình Quán?” Khang Long Đế nhướng mày, lặp lại ba chữ đầy mới lạ ấy: “Ái khanh hãy nói rõ xem, quán này lập ra để làm những việc gì?”
Mai Chi dõng dạc tâu, từng lập luận sắc bén, gãy gọn tuôn trào tựa dòng suối mát:
“Tâu bệ hạ, Tư Hình Quán sẽ vận hành độc lập với các nha môn cứu xét án văn, tập trung vào ba sứ mệnh cốt tử:
Thứ nhất, chuyên trách thu thập, bảo quản và thực nghiệm vật chứng, khám nghiệm tử thi một cách khoa học và chuẩn xác nhất. Dựa vào sự biến đổi của da thịt, độ đông cứng của cơ thể, dấu máu bắn, độc chất và cơ chế thương tích để đưa ra kết luận trung thực tuyệt đối, không thiên vị bất kỳ ai, làm chỗ dựa vững chắc cho quan tòa định tội.
Thứ hai, mở trường truyền thụ tri thức. Thu nhận môn sinh am hiểu y thuật, không phân biệt nam nữ hay xuất thân sang hèn, đào tạo nên một đội ngũ ngỗ tác, đề hình tinh thông nghiệp vụ, có phẩm hạnh thanh liêm để bổ sung về các phủ, huyện khắp cả nước, xóa bỏ hoàn toàn lối khám nghiệm mò mẫm, nhỏ máu nhận thân hủ lậu bấy lâu.
Và thứ ba, quan trọng hơn cả: Tư Hình Quán sẽ là nơi tiếp nhận thỉnh nguyện cứu xét, hỗ trợ pháp lý và đứng ra giãi bày oan khuất cho những tầng lớp tiện dân nghèo khổ, những người phụ nữ thấp cổ bé họng không biết chữ nghĩa, không có tiền bạc đút lót nơi cửa nha môn!”
Lời nàng vừa dứt, cả đại điện Kính Thiên vang lên những tiếng xì xào thán phục. Không phải là sự tranh giành quyền lực, không phải là mưu cầu bổng lộc tư gia, mà là một đề án cải cách tư pháp toàn diện, nhân văn và mang tầm vóc vượt thời đại!
Khang Long Đế vỗ mạnh tay lên long án, cất tiếng cười vang sảng khoái:
“Hay! Tuyệt vời thay! Đúng là tầm nhìn của bậc đại tài! Trẫm chuẩn tấu!”
Ngài lập tức quay sang phía Hộ bộ và Công bộ, dõng dạc hạ lệnh:
“Truyền chỉ: Trích xuất ba ngàn lượng bạc từ quốc khố, giao cho Công bộ cấp tốc sửa sang lại tòa đại viện ba gian hai chái của phủ công thần cũ tại phố Hàng Bạc, sát cạnh cửa Nam thành Thăng Long, ban biển ngự đề ‘Tư Hình Quán’ cho Đặng ái khanh làm công sở! Mọi chi phí vận hành, bổng lộc môn sinh đều do triều đình đài thọ!”
Dừng một nhịp, ánh mắt Hoàng đế chuyển sang Trần Đình Phong, thần sắc ngài thêm phần tin cẩn:
“Vụ đại án Thọ Xương lần này, Đô Sát Viện trên dưới một lòng giữ vững khí tiết, Giám sát Ngự sử Trần Đình Phong không tiếc thân mình che chở nhân chứng, phá tan mạng lưới th*m nh*ng Lại bộ, công lao cái thế. Nay trẫm phục chức cho khanh, đồng thời đặc cách thăng nhiệm Trần Đình Phong làm Tả Thiêm Đô Ngự sử, hàm Chánh tứ phẩm! Giao cho khanh toàn quyền giám sát trăm quan, đồng thời kiêm nhiệm chức vụ Đốc lý Tư Hình Quán, làm lá chắn pháp lý tối cao bảo hộ cho công quán hoạt động, không một kẻ nào trong Lục bộ được phép nhúng tay can thiệp!”
Đình Phong bước ra giữa điện, tà áo thêu trĩ trắng khẽ lay động theo từng bước chân đĩnh đạc. Chàng quỳ xuống bên cạnh Mai Chi, hai người song song cúi đầu tạ ân:
“Vi thần Trần Đình Phong, lĩnh chỉ tạ ơn Hoàng thượng! Thần nguyện đem tấm thân tàn này, cùng Đặng Đề hình thề trọn đời giữ gìn cán cân công lý, dẫu thịt nát xương tan cũng không phụ lòng tin cậy của bệ hạ!”
Hai bóng người quỳ cạnh nhau dưới ánh nắng rực rỡ của điện Kính Thiên. Một bên là vị Ngự sử trẻ tuổi cương trực, thanh liêm, nắm giữ quyền giám sát tối cao; một bên là Nữ Đề hình tài hoa quán thế, mang trong mình ngọn lửa tri thức vượt ngàn năm. Khoảnh khắc ấy, lịch sử tư pháp của vương triều Đại Việt đã chính thức bước sang một trang mới hào hùng.
*Rời khỏi Hoàng thành khi mặt trời đã lên tới đỉnh đầu, Mai Chi không vội vã đến phố Hàng Bạc để xem xét cơ ngơi của Tư Hình Quán. Việc đầu tiên nàng làm, chính là cùng Đình Phong lên một cỗ xe ngựa mộc mạc, hướng thẳng về phía nhà lao huyện Thọ Xương.
Nơi đây, chỉ vài ngày trước vẫn còn là địa ngục trần gian ngập tràn mùi ẩm mốc, phân chuột, tiếng roi da xé thịt và những tiếng rên xiết tuyệt vọng trong đêm tối. Nhưng hôm nay, khi cỗ xe dừng lại trước cổng nha môn, bầu không khí đã hoàn toàn đổi khác.
Viên Tri huyện mới được Đô Sát Viện tạm thời cắt cử về cùng đám nha dịch, ngục tốt đứng xếp hàng ngay ngắn hai bên cổng, mặt mày tái mét, run rẩy quỳ rạp xuống đất khi nhìn thấy tấm biển ngọc Chánh tứ phẩm của Trần Đình Phong và ngự bài vàng óng của Đặng Mai Chi:
“Hạ quan... hạ quan cùng toàn thể nha lại Thọ Xương, cung nghênh Tả Thiêm Đô Ngự sử đại nhân! Cung nghênh Nữ Đề hình đại nhân quang lâm!”
Mai Chi không buồn liếc nhìn đám người gió chiều nào theo chiều ấy. Nàng vén vạt áo giao lĩnh, bước thoăn thoắt qua cánh cổng ngục quen thuộc, đi thẳng xuống dãy phòng giam ngầm tăm tối dưới lòng đất.
“Phụ thân!”
Tiếng gọi nghẹn ngào thốt ra từ đáy lòng nàng. Dưới ánh sáng le lói của ngọn đuốc cắm trên vách đá ẩm ướt, một bóng người già nua, lưng còng rạp đang ngồi co ro trên đống rơm khô.
Nghe tiếng gọi quen thuộc, Đặng Bỉnh giật mình ngẩng đầu lên. Mái tóc hoa râm bù xù vương đầy rơm rác, gương mặt khắc khổ in hằn những vết bầm tím do nhục hình tra tấn, mười đầu ngón tay từng bị kẹp nát bằng thanh gỗ nay đã được băng bó cẩn thận bằng vải trắng. Khi đôi mắt mờ đục của ông nhìn rõ bóng hình con gái lành lặn, rạng ngời trong bộ quan phục thanh tao đứng trước cửa ngục, cơ thể ông run bắn lên dữ dội.
“Thu... Thu nhi? Có phải... có phải con đó không con?” Giọng Đặng Bỉnh run rẩy, nước mắt trào ra từ hai hốc mắt sâu hoắm: “Cha... cha không phải đang nằm mơ chứ? Triều đình... triều đình không chém đầu con sao?”
Nha dịch vội vã tra chìa khóa mở toang cánh cửa sắt gỉ sét. Mai Chi lao vào, quỳ sụp xuống nền đất ẩm, ôm chầm lấy thân hình gầy guộc, run rẩy của người cha:
“Là con đây, phụ thân! Con gái của người đây! Vụ án đã phá rồi! Kẻ ác đã đền tội, Hoàng thượng đã giải oan cho chúng ta rồi!”
Đặng Bỉnh run rẩy giơ hai bàn tay băng bó chằng chịt lên, ngập ngừng không dám chạm vào lớp lụa là trên áo con gái vì sợ lấm bẩn. Nhưng Mai Chi đã chủ động nắm lấy đôi bàn tay thô ráp đầy thương tích ấy, áp chặt vào má mình. Cảm giác ấm áp, thân thương của tình thân máu mủ từ tận sâu trong tiềm thức của thân xác Đặng Hoài Thu cuộn trào lên, hòa quyện với linh hồn của nữ thẩm phán Đặng Mai Chi thời hiện đại, khiến sống mũi nàng cay xè, nước mắt lã chã rơi trên mu bàn tay ông.
Ở kiếp trước, nàng mải miết chạy theo những bản án, những phiên tòa thâu đêm suốt sáng đến mức kiệt sức đột tử, chưa từng một lần kịp đền đáp công ơn sinh thành của cha mẹ nơi quê nhà. Đến thế giới này, người ngục lại nghèo khó, hèn mọn Đặng Bỉnh đã không tiếc thân mình, chịu gãy nát mười ngón tay dưới ngục tối để bảo vệ nàng. Tình phụ tử thiêng liêng ấy đã sưởi ấm tâm hồn cô độc của nàng giữa thời không xa lạ.
“Phụ thân, từ nay về sau, không ai có thể ức h**p cha con ta được nữa.” Mai Chi nghẹn ngào nói, giọng run run nhưng đanh thép: “Hoàng thượng đã phong người làm Cai ngục Đề hình Thăng Long phủ, hàm Chánh bát phẩm. Từ nay, người không còn là một ngục lại bị sai khiến, sỉ vả nữa. Con đón người về nhà!”
Đặng Bỉnh nhìn sang Trần Đình Phong đang đứng ở cửa ngục mỉm cười gật đầu, rồi lại nhìn con gái, miệng lẩm bẩm trong sự bàng hoàng tột độ: “Tổ tiên phù hộ... trời cao có mắt... Thu nhi của ta... con gái của ta thực sự đã làm nên chuyện lớn rồi...”
Khi Mai Chi dìu Đặng Bỉnh bước ra khỏi cổng ngục Thọ Xương, ánh nắng chói chang của buổi trưa khiến ông phải nheo mắt lại. Và ngay tại khoảng sân trước nha môn, một cảnh tượng bất ngờ đã chờ sẵn khiến bước chân của Mai Chi khựng lại.
Lê thị đang quỳ ở đó.
Bên cạnh người góa phụ dệt lụa gầy guộc là một bé gái nhỏ nhắn chừng năm tuổi, mặc chiếc áo vải thô chắp vá nhưng sạch sẽ, đôi mắt to tròn đen láy ngơ ngác nhìn xung quanh. Trên hai bàn tay chai sần chằng chịt những vết sẹo do kẹp ngón của Lê thị, nàng đang cẩn trọng nâng niu một sấp lụa màu thiên thanh mộc mạc, phẳng phiu không một nếp nhăn.
Vừa nhìn thấy bóng dáng Mai Chi và Đình Phong bước ra, Lê thị như vỡ òa. Nàng kéo đứa con gái nhỏ cùng quỳ rạp xuống nền đá ong, dập đầu lia lịa:
“Đặng đại nhân! Trần ngự sử đại nhân! Đại ân đại đức của hai vị, mẹ con tiện phụ dẫu có kết cỏ ngậm vành, đời đời kiếp kiếp làm trâu làm ngựa cũng không sao đền đáp hết!”
Đứa bé gái thấy mẹ khóc cũng sợ hãi quỳ sụp xuống, cất tiếng non nớt: “Tạ ơn Bồ Tát... tạ ơn Bồ Tát cứu mẹ con...”
Mai Chi vội buông tay phụ thân cho Đình Phong đỡ lấy, bước nhanh tới quỳ một gối xuống, hai tay nâng người mẹ khốn khổ dậy:
“Lê thị, mau đứng lên! Vụ án đã sáng tỏ, ngươi là người vô tội, từ nay không cần phải quỳ lạy bất kỳ ai nữa!”
Lê thị nghẹn ngào ngẩng đầu lên, nước mắt giàn giụa trên đôi gò má hốc hác nhưng ánh mắt đã lấy lại được sự sống. Nàng run rẩy dâng sấp lụa trong tay lên trước mặt Mai Chi:
“Đại nhân... Tiện phụ nghèo hèn, trong nhà chẳng có vật gì đáng giá. Mấy ngày qua được thả về, tiện phụ đã thức trắng mấy đêm bên khung cửi, dệt nên khúc lụa thiên thanh này. Lụa này không mịn màng quý giá như gấm vóc phủ Thượng thư, nhưng là tấm lòng trong sạch, là giọt máu, giọt mồ hôi của mẹ con tiện phụ dâng lên tạ ơn ân nhân tái sinh...”
Mai Chi nhìn khúc lụa màu xanh da trời thanh khiết ấy. Màu xanh của bầu trời sau cơn giông bão, màu xanh của công lý được trả lại sự trong sạch vốn có. Nàng cẩn trọng đưa hai tay đón lấy tấm lụa, cảm nhận được hơi ấm và sự chân thành mộc mạc ngập tràn trong từng thớ vải.
Nàng mỉm cười, cúi xuống xoa nhẹ lên mái tóc mềm mại của đứa bé gái:
“Tấm lụa này đối với ta còn quý giá hơn ngàn lượng vàng ròng. Ta nhận. Ngươi hãy mang số bạc và mười mẫu ruộng mà Hoàng thượng ban thưởng về quê, nuôi dạy con gái cho thật tốt. Sau này, nếu gặp bất kỳ điều gì bất công, oan ức, hãy đến phố Hàng Bạc, tìm Tư Hình Quán. Cửa quán ấy sẽ vĩnh viễn mở rộng vì những người dân như ngươi!”
Lê thị ôm chầm lấy con gái, gật đầu trong nước mắt hạnh phúc. Xung quanh cổng nha môn, hàng trăm người dân Thăng Long đứng xem đồng loạt vỗ tay rầm rộ, những tiếng hoan hô, tán tụng vang dội khắp góc phố nghèo.
*
Đêm rằm tháng Tám.
Trăng thu Thăng Long tròn vành vạnh như một chiếc đĩa bạc khổng lồ treo lơ lửng giữa nền trời đêm thăm thẳm. Ánh trăng bàng bạc tuôn chảy xuống mặt nước mênh mông của Hồ Tây, dát lên từng gợn sóng lăn tăn những vệt sáng lung linh huyền ảo tựa như muôn ngàn mảnh vảy rồng đang uốn lượn.
Gió đêm từ mặt hồ thổi vào mát rượi, xua tan đi cái oi ả cuối cùng của mùa hạ, mang theo hương sen tàn cuối mùa ngai ngái mà thanh khiết, ngạt ngào khắp không gian.
Giữa lòng hồ tĩnh lặng, một chiếc thuyền nan nhỏ thong thả lướt đi. Trên mũi thuyền không thắp đèn bão ồn ào, chỉ có một ngọn hoa đăng nhỏ bằng giấy đỏ tỏa ra ánh sáng ấm áp, dìu dịu soi bóng hai người ngồi đối diện nhau bên chiếc bàn trà bằng gỗ mộc.
Mai Chi buông lơi mái tóc dài sau lưng, chỉ cài một nhành hoa ngọc trâm thanh nhã. Nàng vận chiếc áo ngũ thân màu xanh khói nhẹ tênh, tay cầm chén trà sen còn bốc khói nghi ngút, đôi mắt mơ màng nhìn ra khoảng không bao la của mặt hồ. Sau những ngày tháng đắm chìm trong máu me, tử thi, những toan tính hiểm độc chốn công đình và những trận phục kích sinh tử, hiếm hoi lắm nàng mới có được một giây phút bình yên, thư thái đến nhường này.
Ngồi đối diện nàng, Trần Đình Phong lặng lẽ ngắm nhìn sườn mặt thanh tú của nàng dưới ánh trăng. Ánh trăng thu dát một lớp viền bạc óng ả lên hàng mi cong vút và đôi môi phớt hồng của thiếu nữ. Chàng khẽ nâng chén trà, nhấp một ngụm nhỏ, cất giọng trầm ấm phá tan sự tĩnh lặng:
“Nàng đang nghĩ gì vậy? Vẫn còn lo lắng về việc mở cửa Tư Hình Quán sao?”
Mai Chi khẽ giật mình, quay đầu lại nhìn chàng, khóe môi hé mở một nụ cười nhẹ:
“Không hẳn. Công bộ làm việc rất nhanh, đại viện ở Hàng Bạc đã sắp hoàn tất việc tu sửa. Mấy hôm nay, đã có hơn ba mươi lá đơn của các y sinh khắp kinh kỳ gửi đến xin gia nhập học tập thuật nghiệm thi, trong đó... có cả bảy nữ tử con nhà lương y nữa.” Đôi mắt nàng rạng rỡ lên niềm kiêu hãnh: “Ta đang nghĩ, hạt mầm mà chúng ta gieo xuống, cuối cùng cũng đã bắt đầu đâm chồi nảy lộc.”
Đình Phong nhìn sâu vào đôi mắt nàng, ánh mắt chàng đong đầy sự cảm phục vô bờ:
“Đó là nhờ vào sự kiên định của nàng. Trước khi gặp nàng, ta từng nghĩ thế gian này đen trắng lẫn lộn, quan trường như chốn đầm lầy nhơ nhuốc, một thân một mình ta dẫu có cố gắng đến đâu cũng chỉ như muối bỏ biển. Năm ta mười lăm tuổi, tận mắt chứng kiến người thầy dạy học thanh liêm bị vu oan giáng họa rồi uất ức tự vẫn trong ngục, ta đã từng tuyệt vọng đến mức muốn buông xuôi tất cả...”
Chàng dừng lại, bàn tay đặt trên bàn khẽ siết lại, những ký ức đau buồn thuở thiếu thời dường như lại hiện về trong chốc lát. Nhưng rồi, chàng ngước lên nhìn nàng, ánh mắt bừng sáng một thứ tình cảm nồng nàn, chân thành đến mức khiến tim Mai Chi khẽ lỡ một nhịp:
“Nhưng chính nàng... sự xuất hiện của nàng bên xác chết đêm mưa ấy, nhát dao mổ giải phẫu đầy can trường, và ánh mắt không chịu khuất phục của nàng trước Đoan Môn... đã thắp sáng lại toàn bộ niềm tin trong ta. Nàng dạy cho ta hiểu rằng, công lý không phải là thứ tự nhiên có sẵn, mà là thứ phải dùng trí tuệ, lòng dũng cảm và cả sinh mạng để chiến đấu giành lấy.”
“Đình Phong...” Mai Chi khẽ gọi tên chàng, giọng nói mềm mại đi nhiều so với vẻ đanh thép thường ngày trên công đường.
Đình Phong hít sâu một hơi. Chàng đứng dậy, bước vòng qua chiếc bàn trà nhỏ, ngồi xuống bên cạnh nàng. Gió đêm thổi bay tà áo thanh bào của chàng, quấn quýt lấy vạt áo nguyệt bạch của Mai Chi.
Từ trong ngực áo, nơi gần trái tim nhất, Đình Phong cẩn trọng lấy ra một chiếc hộp gấm màu đỏ thêu chỉ vàng tinh xảo. Những ngón tay thon dài của chàng khẽ mở nắp hộp.
Dưới ánh trăng rằm vằng vặc, một chiếc nhẫn ngọc bích màu xanh lục biếc hiện ra, tỏa ra thứ ánh sáng thuần khiết, ôn nhuận như nước mùa thu. Mặt nhẫn chạm khắc hình một đóa hoa sen thanh tao đang hé nở.
“Đây là tín vật gia bảo của dòng họ Trần ta,” Giọng Đình Phong trầm lắng, từng lời thốt ra đều mang sức nặng của cả một đời cam kết: “Tổ mẫu ta trước khi qua đời đã trao lại cho mẫu thân ta, và mẫu thân dặn rằng, chỉ được trao nó cho người con gái mà ta nguyện dùng cả sinh mệnh để chở che, kính trọng và gắn bó trọn đời.”
Mai Chi sững sờ. Nàng nhìn chiếc nhẫn ngọc, rồi lại ngước nhìn đôi mắt chan chứa thâm tình của người nam nhân trước mặt. Là một nữ thẩm phán hiện đại từng chứng kiến biết bao vụ ly hôn tan vỡ, từng dựng lên một bức tường phòng thủ vững chắc quanh trái tim mình, nàng chưa từng nghĩ mình sẽ rung động sâu sắc trước một người đàn ông ở thời cổ đại phong kiến này.
Thế nhưng, Trần Đình Phong không giống bất kỳ ai. Chàng không coi nàng là một món phụ kiện trong hậu viện, không bắt nàng phải gò mình vào "tam tòng tứ đức". Chàng trân quý trí tuệ của nàng, tôn trọng lý tưởng của nàng, và sẵn sàng lấy thân mình đỡ tên độc để nàng được tỏa sáng trên công đường.
Đình Phong nhìn thẳng vào mắt nàng, chân thành cất lời:
“Mai Chi, ta biết nàng là cánh chim ưng thuộc về vòm trời tự do, nàng mang trong mình sứ mệnh to lớn với non sông và công lý. Ta trao chiếc nhẫn này cho nàng, không phải để trói buộc nàng sau bức tường phủ đệ chật hẹp, mà là muốn cầu hôn nàng... Ta muốn làm ngọn gió nâng cánh cho nàng bay lượn, làm chiếc khiên chắn mọi giông bão quan trường cho nàng, cùng nàng chia sẻ mọi đắng cay ngọt bùi trên con đường chông gai phía trước. Nàng... có bằng lòng kết tóc se duyên, cùng ta đi trọn cuộc đời này không?”
Không gian như ngừng trôi. Chỉ có tiếng sóng vỗ nhè nhẹ vào mạn thuyền và tiếng thì thầm của gió đêm qua rặng lau sậy đằng xa.
Mai Chi nhìn vầng trăng tròn vành vạnh in bóng đáy nước Hồ Tây, rồi nhìn sâu vào đáy mắt người tri kỷ. Mọi rào cản về thời gian, mọi khoảng cách ngàn năm giữa hai thế giới dường như hoàn toàn tan biến trong khoảnh khắc này. Nàng khẽ mỉm cười, một nụ cười rạng rỡ, tuyệt mỹ như hoa quỳnh nở rộ trong đêm.
Nàng vươn bàn tay mảnh mai của mình ra, để mặc cho Đình Phong run rẩy nhưng cẩn trọng lồng chiếc nhẫn ngọc bích vừa vặn vào ngón tay áp út của mình.
Đón lấy tín vật đong đầy ân tình giữa hương sen ngạt ngào, Mai Chi mỉm cười tựa đầu vào vai chàng, nhận ra hành trình của mình ở thời đại này giờ đây mới thực sự bước sang chương rực rỡ nhất.