Ngô Cẩn đến Lục Khê trên lưng một con la xám, không đệm, không yên, và ông ta ngồi trên lưng nó như ngồi trên một cái ghế đã hỏng từ lâu mà vẫn chưa nỡ vứt.
Hắn nhìn ông ta đi qua cầu đá vào buổi sáng ngày năm mươi sáu, từ cửa sổ gác xép Hạnh Lâm Đường nơi hắn ngủ, và chính con la ấy làm hắn để ý trước. Lông xám xơ xác, bốn vó lấm bùn đỏ, mỗi bước đi đều đặn đến mức chán chường. Phía sau nó là hai thanh niên mặc áo vải xanh nhạt, đeo kiếm gỗ, cưỡi hai con ngựa gầy, nhìn quanh phố với vẻ mặt của người lần đầu xuống núi.
Người đàn ông trên lưng la khoảng năm mươi, gầy, lưng hơi gù, mặc áo xanh nhạt hơn hai đệ tử đằng sau, đã bạc màu ở khuỷu và vai. Ở thắt lưng ông ta treo một cái bàn tính gỗ nhỏ, không phải ngọc, hạt sờn, khung nứt, được buộc lại bằng một sợi dây gai. Mặt ông ta dài, mắt nhỏ và cứng, hai bên mép có hai nếp nhăn sâu, chạy từ cánh mũi xuống cằm, như vết chỉ khâu của một người quen mím môi.
【Thọ Số: 58.400 ngày】
Ngưng Hải. Hắn đoán tầng ba hoặc bốn.
「Chủ sổ,」 Chủ Bạ nói. 「Tại hạ ghi nhận: người này nhìn mọi thứ trên phố như nhìn một bảng giá. Ông ta liếc cây hạnh khô, nhìn hàng bánh bao, nhìn bảng hiệu Hạnh Lâm Đường, và mỗi lần ông ta đều khẽ nhíu mày. Tại hạ ước tính ông ta đang tính chi phí để biến chỗ này thành gì đó có lời.」
“Ngươi đoán thế nào?”
「Tại hạ không đoán. Tại hạ cũng làm vậy.」
* * *
“Ta là Ngô Cẩn,” ông ta nói.
Ông ta ngồi ở gian trước Hạnh Lâm Đường, trên chiếc ghế gỗ đơn giản nhất, ăn một chén cháo trắng mà bà Quế đưa, và uống hết trước khi nói câu thứ hai. Ông ta không khen. Không chê. Ông ta đặt chén xuống, lau miệng bằng tay áo, nhìn quanh gian tiệm như người kiểm kho.
“Chấp sự ngoại môn Thanh Hà Môn. Quản đệ tử mới, quản kho, quản bếp, quản sổ chi.” Ông ta ngừng. “Không quản chuyện nhàn.”
Tri Hạ ngồi đối diện, lưng thẳng, hai tay đặt trên bàn. Hắn ngồi cạnh nàng. Ông Liễu được dìu ra ngồi ở đầu bàn, mặc áo tốt, mắt sáng. Bà Quế đứng sau quầy, lau chén, nhưng hắn biết bà nghe từng chữ.
“Ngô chấp sự đường xa,” ông Liễu nói. “Mời dùng thêm.”
“Không cần.” Ngô Cẩn lắc đầu. “Mỗi chén thừa là hai văn. Môn phái ta không dư hai văn.”
Tri Hạ khẽ chớp mắt.
「Chủ sổ,」 Chủ Bạ nói, khô khan. 「Tại hạ vừa phát hiện một người nữa có tính cách tương đồng với cô nương Liễu. Tại hạ ước tính hai người này sẽ hoặc rất hợp, hoặc giết nhau.」
Hắn cắn môi để không cười.
“Ta nghe nói,” Ngô Cẩn nói, “có một thằng nhóc mười sáu tuổi, bốn mươi ngày hạ Thông Bảo Thọ Hành, bốn mươi ngày nữa hạ Trướng Sứ Ty.”
“Là bốn mươi mốt ngày,” Tri Hạ nói. “Và hạ là hơi nhiều.”
“Chính xác hơn,” Ngô Cẩn nói, nhìn nàng, “là cô tính?”
“Tôi tính. Cậu ấy đọc.”
Ông ta quay sang hắn. Hắn cảm thấy cái nhìn của ông ta rơi lên mặt mình như một cái cân.
“Cậu không có linh căn lành,” ông ta nói.
Không phải câu hỏi. Hắn không động.
“Ta thấy khi cậu đứng cửa sổ gác xép sáng nay. Khí trong người cậu tan nhanh như nước đổ trên cát.” Ông ta khẽ nhíu mày. “Một sợi mỏng, tầng một, chưa ổn định, giữ nổi chưa tới nửa canh. Đúng không?”
“Vâng.”
“Cậu biết vào Thanh Hà Môn thế nào không?”
“Vệ… một người nói tuyển đệ tử đầu tháng chạp.”
“Tuyển.” Ngô Cẩn bật ra một âm thanh nghe như tiếng cười, nhưng không có chút vui. “Sáu trăm người ghi tên, sáu mươi chỗ. Ba bước. Một, đặt tay lên Linh Tảng, đo linh căn. Linh căn dưới trung, loại. Hai, thử thân: leo bảy trăm bậc lên cổng trong một canh, không dùng khí ngoài sức. Ba…” Ông ta ngừng. “Bước ba ta không nói.”
“Tại sao?”
“Vì nó là bước ba.” Ông ta nhìn thẳng. “Với linh căn của cậu, cậu bị loại ở bước một.”
Phòng im.
Bà Quế đặt chén xuống, rất khẽ.
“Vậy sao ông đến đây?” Tri Hạ hỏi. Giọng nàng đều, nhưng hắn nghe thấy trong đó dây đàn căng.
“Vì ta không đến để tuyển cậu.” Ngô Cẩn ngồi thẳng, hai tay chống đầu gối. “Ta đến để mua hai thứ. Một, là thuốc. Hai, là cái đầu.”
* * *
Ông ta nói trong nửa canh.
Không dài dòng, không văn hoa. Ông ta nói như đọc một bản chi tiêu, từng khoản, từng con số.
Phương Thái Nhược, chưởng môn Thanh Hà Môn, bảy mươi tuổi, Trúc Đài sơ kỳ, mắc phế khô từ sáu tháng trước. Không phải loại bình thường. Loại thọ khô, loại giảm đều mỗi ngày, mỗi ngày mất ba ngày thay vì một. Dược Đường của môn đã thử mọi thứ. Lá cam thảo, đảng sâm, mạch môn, bách hợp. Thuốc chỉ làm chậm. Chỉ có một thứ làm số ngày của ông ta nhích lên.
“Bạch Sương Diệp,” Ông Liễu nói.
“Phải.” Ngô Cẩn không ngạc nhiên. “Môn ta mua của Thông Bảo Thọ Hành, ba mươi lượng một lá. Bốn lá một tháng.” Ông ta nhướn mày. “Ba tháng nay họ báo hết hàng.”
Hắn nghe Tri Hạ hít vào.
“Hết hàng,” Ngô Cẩn nhắc lại. “Ta không phải đứa trẻ. Ta đã tra. Ta nghe nói một cuộc đấu giá ở Lục Khê, bảy mươi mốt lá, giá mười lăm lượng.” Ông ta mỉm cười, lần đầu, một nụ cười hẹp và khô như vết nứt. “Ta nghĩ: bảy mươi mốt lá không thể biến mất trong ba tháng. Bảy mươi mốt lá phải nằm ở đâu đó. Mà nơi đó không phải kho ta.”
“Ông đã hiểu,” Tri Hạ nói.
“Ta hiểu ta bị lừa ba tháng.” Giọng ông ta không thay đổi, nhưng hắn thấy hai bàn tay ông ta, đặt trên đầu gối, siết chặt đến trắng. “Chưởng môn mất mười chín ngày vì bị lừa. Ta tính được cả con số.”
Không ai nói.
“Ta mua thuốc,” Ngô Cẩn nói. “Hai lá, giá mười lăm lượng, theo đấu giá. Ta mang tiền.” Ông ta rút từ tay áo một túi vải nhỏ, đặt lên bàn, tiếng bạc nặng vang lên. “Nhưng hai lá chỉ là một liều. Chưởng môn cần thầy thuốc biết cách chia liều. Thầy thuốc của môn ta không biết, vì ba mươi năm họ chỉ nhận lá rời từ Thông Bảo, không nhận cách dùng.”
Ông Liễu khẽ gật.
“Ta cần người đi cùng,” Ngô Cẩn nói. “Một thầy thuốc biết Bạch Sương Diệp. Mười phần, như người ta nói về cô Liễu.”
“Tri Hạ…” ông Liễu bắt đầu.
“Cha đừng.” Tri Hạ giơ tay. Nàng nhìn Ngô Cẩn, mắt tròn đen sáng, đã chuyển sang cái nhìn mà hắn biết: cái nhìn của nàng khi nàng đọc giá một món hàng chưa có nhãn. “Còn cái đầu?”
“Cái gì?”
“Ông nói ông mua hai thứ. Thuốc. Và cái đầu.”
Ngô Cẩn nhìn nàng.
Rồi ông ta quay sang hắn.
* * *
“Thanh Hà Môn,” Ngô Cẩn nói, “nợ Thông Bảo Thọ Hành hai mươi hai nghìn ngày.”
Hắn đã biết. Nhưng nghe một người trong môn nói, thẳng, không do dự, vẫn làm sống lưng hắn lạnh đi một nhịp.
“Mười năm trước. Phương chưởng môn đột phá Trúc Đài, cần thọ để dựng đạo đài. Môn nghèo. Thông Bảo cho vay.” Giọng ông ta đều, chính xác như đọc sổ. “Hai mươi hai nghìn ngày, lãi ba mươi sáu phần trăm tính cho cả kỳ hạn, lãi đơn, hạn mười năm. Tháng giêng sang năm đáo hạn.”
“Lãi đơn,” hắn nói.
“Lãi đơn.” Ngô Cẩn gật. “Một lần ba mươi sáu phần trăm cho cả mười năm. Gốc hai mươi hai nghìn. Lãi bảy nghìn chín trăm hai mươi. Tổng gần ba mươi nghìn ngày.” Ông ta nhìn xuống bàn tay. “Môn ta không có ba mươi nghìn ngày. Môn ta có ba trăm đệ tử, mỗi đệ tử hai mươi nghìn ngày, nhưng đệ tử không phải của cải. Họ là người.”
“Ông muốn nói,” Tri Hạ chậm rãi, “nếu đến hạn không trả, Thông Bảo thu thọ nguyên đệ tử?”
“Thu thọ nguyên đệ tử, thu núi, thu kho, thu danh.” Ngô Cẩn nhìn nàng. “Chuyện đó chưa từng xảy ra với một môn phái. Nhưng Thông Bảo chưa từng thua một cuộc kiện.” Ông ta quay sang hắn. “Cho đến tháng này.”
Hắn nín thở.
“Ta đã đọc khế,” Ngô Cẩn nói. “Ta đọc nó bốn mươi lần. Các chấp sự nội môn đọc, các trưởng lão đọc, hai Thu Thọ Sứ ghé qua cũng đọc. Không ai tìm ra lỗ.” Giọng ông ta chậm lại. “Ta không tin không có lỗ. Ta là chấp sự ngoại môn ba mươi năm. Khế nào cũng có lỗ. Ta chỉ không thấy.”
“Và ông muốn tôi đọc.”
“Ta muốn ai đó đọc.” Ông ta nhìn thẳng hắn. “Người đó phải là người đã tìm ra điều tám mươi tám, điều chín mươi mốt, điều một trăm chín mươi tám, điều ba trăm bảy mươi hai, điều một trăm bốn mươi, điều ba trăm lẻ sáu. Sáu điều trong sáu mươi ngày.” Một nhịp. “Ta đếm.”
「Chủ sổ,」 Chủ Bạ nói, chậm. 「Tại hạ ghi nhận: người này đã làm một phép cộng chính xác. Tại hạ ghi nhận thêm: ông ta chưa nói lý do thật.」
Hắn nhắc lại, rất khẽ, bằng cách nghiêng đầu.
“Lý do?” hắn hỏi.
Ngô Cẩn im.
Rất lâu. Gió ngoài hiên lật tấm rèm cũ, và hắn nghe tiếng bà Quế đặt cái chén cuối cùng lên giá.
“Chưởng môn hỏi,” Ngô Cẩn nói, hạ giọng. “Cách đây hai mươi ngày, ông ấy gọi ta vào phòng. Ông ấy không thở nổi. Ông ấy nói: Cẩn, nếu ta chết trước tháng giêng, Thông Bảo thu núi. Ba trăm đứa nhỏ ra đường. Ông ấy nói: tìm ai đó biết đọc.” Ông ta nuốt khan. “Ta ba mươi năm không cầu xin ai. Ta đến đây.”
Không ai nói.
Hắn nhìn ông ta, người đàn ông gầy, gù, áo bạc màu, bàn tính gỗ nứt, ngồi trên chiếc ghế đơn giản nhất của Hạnh Lâm Đường và vừa nói điều khó nhất trong đời.
“Ta không hứa gì,” Ngô Cẩn nói. “Ta không có gì để hứa. Ta chỉ có một thứ.”
“Gì?”
“Một suất.” Ông ta nhìn hắn. “Dược đồng ngoại môn. Không qua Linh Tảng. Không qua thử thân. Cậu đi cùng cô Liễu, mang thuốc, làm việc ở Dược Đường, ở trong môn. Cậu được vào thư viện ngoại môn.” Ông ta ngừng. “Cậu được đọc khế.”
「Chủ sổ,」 Chủ Bạ nói, rất nhanh, và hắn nghe thấy giọng nó, lần đầu tiên, hơi lạc. 「Thư viện. Tại hạ…」 Nó ngừng. 「Tại hạ xin lỗi. Tại hạ không có gì để nói.」
“Ngươi muốn đi,” hắn nghĩ.
「Tại hạ muốn.」
* * *
Tri Hạ thương lượng như một con mèo vờn chuột.
Hắn chưa từng thấy nàng làm thế. Nàng ngồi thẳng, hai tay đặt trên bàn, bàn tính ngọc nhỏ nằm bên cạnh, không động đến, và nói bằng cái giọng khô, đều, chính xác của nàng khi đối diện Tào Quản Sự.
“Điều một,” nàng nói. “Tạ Niên được vào thư viện ngoại môn toàn bộ, không phân loại sách.”
“Không.”
“Điều hai?”
“Ngoại môn thư viện có ba tầng. Tầng một và hai mở cho dược đồng. Tầng ba đệ tử chính thức mới vào.”
“Tầng ba chứa gì?”
“Quy củ toàn bản, chú giải của Thu Thọ Sứ.” Ngô Cẩn nhìn nàng. “Cô biết.”
“Tôi biết.” Tri Hạ không chớp. “Vậy tầng ba. Cho Tạ Niên vào tầng ba khi nào ông còn sống.”
Ngô Cẩn nheo mắt.
“Khi nào ta còn sống,” ông ta lặp lại. “Cô đang tính cái chết của ta?”
“Tôi đang tính thời hạn.” Nàng nghiêng đầu. “Nếu ông không đưa, tôi đòi thời hạn khác. Nếu ông đưa, tôi tin ông.”
Cả phòng im.
Rồi Ngô Cẩn, chấp sự ngoại môn, người ba mươi năm không cầu xin ai, bật ra một tiếng cười khàn.
“Được,” ông ta nói. “Tầng ba. Đến khi ta chết hoặc đến khi môn phái tan, cái nào đến trước.”
“Điều ba. Hạnh Lâm Đường ký khế bao tiêu thảo dược với Dược Đường của môn. Giá vốn.”
“Giá vốn là của ai?”
“Của chúng tôi. Cộng mười phần trăm.”
“Năm.”
“Tám.”
“Sáu.”
“Bảy.”
“Sáu rưỡi.”
“Sáu rưỡi.” Tri Hạ gật. “Điều bốn. Cao Thạch đi cùng làm hộ vệ. Không phải đệ tử. Không phải tạp dịch. Hộ vệ có tiền công do Hạnh Lâm Đường trả, môn cho ăn ở.”
“Hộ vệ thì phải có khí.”
“Dẫn Khí ba.”
“Được.” Ngô Cẩn khẽ nhướn mày. “Cô biết trước.”
“Tôi tính trước.”
Hắn nghe tiếng cười nhỏ phía sau quầy. Bà Quế, quay mặt vào vách, vai rung.
“Điều năm,” Tri Hạ nói, và giọng nàng chợt thấp xuống, mất đi cái sắc khô. “Điều cuối.”
“Nói.”
“Tôi đi cùng.” Nàng nhìn thẳng Ngô Cẩn. “Tôi chữa cho chưởng môn. Tôi ở lại bao lâu thuốc cần. Và khi thuốc xong, tôi về.” Nàng nuốt khan. “Tôi không ở lại Thanh Hà Môn. Tôi có một tiệm. Tôi có một người cha. Tôi có một bà…” Nàng ngừng. “Tôi có một nơi.”
Ngô Cẩn nhìn nàng thật lâu.
“Ta không giữ cô,” ông ta nói. “Ta chỉ cần cô đến.”
“Vậy,” nàng nói. “Điều năm xong.”
Ông ta đứng dậy, lưng gù nhưng chắc, nhìn quanh gian tiệm thêm một lần nữa. Nhìn ông Liễu. Nhìn bà Quế. Nhìn hắn.
“Ngày bảy mươi,” ông ta nói. “Thanh Hà Môn. Trước kỳ tuyển năm ngày. Mang đủ thuốc. Mang đủ người.” Ông ta quay đi, bước ra cửa. Hai đệ tử trẻ đứng dậy khỏi bậc thềm. “Và cậu Tạ.”
“Vâng.”
“Mang cả sợi chỉ.”
Hắn cứng người.
“Sợi chỉ nào?”
“Chỉ trắng.” Ngô Cẩn không quay lại. “Bạch công tử nộp đơn mười ngày trước. Hôm qua hắn viết cho ta một lá thư. Nội dung: nếu Tạ Niên đến, xin chấp sự chiếu cố. Hắn đã làm ta rách áo.” Giọng ông ta khô như giấy. “Ta chưa thấy Bạch gia viết thư cho ai bằng giọng đó.”
Ông ta bước ra. Con la xám chờ ở đầu phố, kiên nhẫn, chán chường.
Hắn đứng nhìn theo, tay vô thức đặt lên túi áo nơi có sợi chỉ trắng.
「Chủ sổ,」 Chủ Bạ nói, thấp. 「Tại hạ ghi nhận: ngày bảy mươi là mười bốn ngày kể từ hôm nay. Tại hạ khuyến nghị: chuẩn bị.」 Một nhịp. 「Tại hạ cũng ghi nhận: tại hạ chưa bao giờ háo hức đến vậy. Tại hạ không biết đây có phải là cảm xúc hay một sai sót.」
“Có lẽ cả hai,” hắn đáp.