Bước vào tháng chạp, trong đội lại bận rộn vô cùng. Tiếng bàn tính gẩy kêu lách cách, đầu tiên là phải quyết toán số công điểm của cả năm, sau đó dán lên bảng tin để các xã viên đối chiếu với sổ ghi chép riêng của nhà mình. Đội sản xuất có một thủ quỹ và một kế toán tổng hợp. Kế toán tổng hợp vừa điều chuyển đi nơi khác, thủ quỹ thì tuổi đã cao nên chú sáu Mã gọi Chương Vọng Sinh đến giúp một tay.
Sổ sách thực ra không khó tính, trước đây chia theo tỷ lệ 3:7, giờ là 4:6, giá trị ngày công chiếm bốn phần, định mức đầu người chiếm sáu phần. Chương Vọng Sinh chẳng cần dùng bàn tính cũng có thể tính toán rạch ròi.
Công việc kế toán cũng được tính công như các xã viên khác, nhưng đến cuối năm sẽ được cộng thêm ba trăm công điểm. Chương Vọng Sinh là trường hợp đột xuất được gọi đến hỗ trợ, nên các xã viên thắc mắc công điểm của cậu sẽ tính thế nào.
Chú sáu Mã rít tẩu thuốc kêu phù phù, nói: “Tất nhiên là không thể tính đủ cả năm được. Bận rộn có mấy ngày thế này, cho hai mươi công điểm, tôi thấy thế là thỏa đáng rồi.”
Các xã viên thấy vậy cũng hợp lý, không nhiều mà cũng chẳng ít.
Lý Đại Thành thấy mọi người không ai có ý kiến gì nên cũng chẳng nhảy ra gây sự, chỉ thầm chửi trong lòng: Đồ ch* đ*, ông đúng là người tốt thật đấy nhỉ.
Chú sáu Mã bảo Chương Vọng Sinh: “Vọng Sinh, đợi đến khi cháu chính thức nhận việc này thì sẽ tính đủ định mức.”
Chương Vọng Sinh rất dễ tính đáp: “Chú Sáu, chú cứ xem mà làm ạ, cháu thế nào cũng được.”
Cậu ngồi đó toát lên phong thái của người có học, nho nhã y hệt anh hai cậu. Dù ăn mặc chẳng khác gì người thường nhưng chú sáu Mã nhìn cậu lại chạnh lòng nhớ đến Bát Phúc, nhớ đến cha cậu, rồi lại nghĩ về Chương Vọng Triều, trong lòng trào dâng một nỗi niềm khó tả.
Tháng chạp còn phải tổng vệ sinh, năm nay gió bấc thổi mạnh nên phải tu sửa lại nhà cửa. Chương Vọng Sinh cùng mọi người lên núi cắt cỏ tranh. Thấy cậu giờ đã cao lớn, ra dáng một người đàn ông, mấy người nọ liền trêu đùa: “Vọng Sinh, làm cho tốt nhé, sang năm còn cưới vợ!”
“Vọng Sinh qua năm mới mới mười bảy, lông cánh còn chưa mọc đủ đâu!”
Mấy gương mặt đen nhẻm cười hơ hớ, Chương Vọng Sinh không thấy giận, cậu rất bình thản, chẳng mấy phản ứng trước những lời đùa cợt của người khác.
Ở nhà, Nam Bắc đã được nghỉ học, cô bé đang ở ngoài sân đầy nắng đùa nghịch với con chó. Đó vốn là con chó đen nhà Ngô Hữu Cúc, không hiểu sao chạy ra ngoài rồi bị đám học sinh tiểu học đuổi đánh. Nam Bắc gọi mấy tiếng, con chó không tìm thấy chủ nên cứ đi theo cô bé.
Phùng Trường Canh cực kỳ sợ chó, thấy con chó chạy lại gần là mặt cắt không còn giọt máu. Nam Bắc nhìn cái bộ dạng nhát như cáy của cậu ta mà cười ngoác cả miệng. Kể từ sau chuyện của Bát Phúc, đám trẻ dưới gốc cây nguyệt hòe hễ thấy chó là sợ, chỉ có Nam Bắc là dám gọi con chó đen lại gần.
“Chó dại mới có bệnh, Hắc Tử trông rõ là chó ngoan, không sợ đâu.” Cô bé bảo với mọi người, nhưng chẳng ai dám tiến lại, còn bảo nên đánh chết Hắc Tử. Nam Bắc bèn dẫn Hắc Tử định đưa về nhà.
Phùng Trường Canh nói: “Cẩn thận đấy, chó mà cắn thì có là Ngô Hữu Cúc cũng chẳng chữa được cho cậu đâu.”
Nam Bắc lườm một cái: “Cậu chỉ mong tôi bị cắn để cậu được đứng nhất lớp chứ gì.”
Phùng Trường Canh sa sầm mặt bỏ đi.
Thế nhưng cửa nhà Ngô Hữu Cúc lại khóa chặt, chắc là ông ấy đi làm ở trại chăn nuôi của đội rồi, không có ai ở nhà.
Đến khi Chương Vọng Sinh về, Nam Bắc và Hắc Tử đã thân nhau lắm rồi. Cô bé xoa xoa đầu chó, lông đầu nó mịn mượt, xoa mãi không chán.
“Anh ba!” Nam Bắc chạy về phía Chương Vọng Sinh, Hắc Tử cũng chạy theo, đuôi ngoáy tít, nịnh bợ vô cùng.
Chương Vọng Sinh hỏi chuyện, sau khi nghe xong, cô bé không quên mỉa mai Phùng Trường Canh một câu.
“Tên nhóc ấy cũng là có lòng tốt nhắc nhở thôi.”
Nam Bắc bĩu môi: “Ngày nào cậu ta cũng nói năng mỉa mai, em chẳng thích cậu ta tí nào.”
Chương Vọng Sinh hạ cây tre xuống, cầm lấy con dao chẻ, động tác cực nhanh, cây tre đã bị chẻ làm đôi.
“Thế em thích bạn học nào?”
“Em thích anh ba nhất!” Nam Bắc thốt lên.
Chương Vọng Sinh cười: “Anh có phải bạn học của em đâu.”
Nam Bắc ngồi xổm xuống nhìn cậu chẻ từng lớp tre thành những nan tre mỏng. Cô bé cầm lấy một sợi, cúi đầu: “Em thích Bát Phúc, chẳng ai chơi với em như cậu ấy cả. Thực ra, giờ em thấy ai cũng như nhau thôi.”
Chương Vọng Sinh đưa tay xoa gáy cô bé. Hồi mùa thu, Nam Bắc đi theo cậu lên núi chăn cừu, hái được nắm hoa cúc dại đặt vào hốc núi. Lúc đó trong hốc đá có xương trắng mà cô bé chẳng hề sợ hãi, khiến Chương Vọng Sinh rất kinh ngạc.
“Anh ba, em nhớ Bát Phúc, em chẳng được cùng cậu ấy đốt pháo nữa rồi.”
Chương Vọng Sinh nói: “Hai anh em mình cùng đốt.”
Nam Bắc nhìn cái bóng dưới nắng, như đang lẩm bẩm một mình: “Em còn nhớ anh hai, nhớ chị dâu nữa.”
Chương Vọng Sinh gật đầu: “Anh cũng nhớ họ.”
Cậu bắt đầu đan nan tre, động tác thuần thục chẳng cần dùng đến dụng cụ. Nam Bắc buồn bã một lát rồi nhanh chóng bị thu hút: “Anh ba, tu sửa mái nhà mình thế nào ạ?”
Chương Vọng Sinh nói: “Dùng nan tre và cỏ tranh.”
“Anh biết làm ạ?”
“Biết.”
“Sao anh biết hay vậy?”
“Anh thấy anh hai làm rồi.”
Gió thổi cỏ tranh bay lòa xòa, Nam Bắc vội vàng ngồi đè lên. Những nan tre Chương Vọng Sinh đan cực kỳ đều và đẹp, tay bị cứa chảy máu, Nam Bắc vội vàng bôi nước miếng lên vết thương cho cậu.
Gió thổi mạnh hơn, kêu vù vù, mái nhà của họ như sắp bị lật tung. Chương Vọng Sinh ngẩng đầu nhìn, nói: “Tháng tám thu cao gió thét gào, cuộn mất trên mái ba lớp tranh.”
Nam Bắc giúp cậu ôm cỏ tranh lại gần: “Anh ba, đây là thơ của Đỗ Phủ, em cũng biết đọc thuộc lòng đấy!” Nói xong cô bé bắt đầu đọc thơ, cứ đọc được một câu lại đắc ý nhìn Chương Vọng Sinh. Cậu vẫn mỉm cười nhẹ nhàng, không hề ngắt lời cô bé.
“Anh ba, sửa xong mái nhà tranh này thì ở được bao nhiêu năm ạ?”
“Khoảng hai ba mươi năm, nếu sửa thật chắc chắn.”
Ngay cả một túp lều tranh cũng ở được hai ba mươi năm. Nam Bắc đứng dậy giữa nắng gió, nhìn căn nhà: Anh hai sống còn chẳng lâu bằng cái nhà lợp cỏ tranh này. Nếu là ba mươi năm thì khi căn nhà này không ở được nữa, cô bé đã bốn mươi tuổi rồi, bằng tuổi thím Vương bây giờ.
Hắc Tử vẫn ngoáy đuôi bên chân cô bé, Nam Bắc cúi người xoa đầu chó. Hắc Tử sướng rân, lăn lộn trên đất, bốn chân chổng lên trời để lộ cái bụng. Nam Bắc cười lớn: “Anh ba nhìn này, Hắc Tử có hai hàng ti nhỏ!”
Hóa ra, Hắc Tử là một con chó cái.
Chương Vọng Sinh liếc nhìn một cái. Sân nhà thật náo nhiệt, dẫu đang đương độ tháng chạp, gió thổi thật mạnh, thật lạnh.
Cho đến khi Ngô Hữu Cúc đến tìm chó, Nam Bắc nói: “Cháu vừa cho nó ăn một miếng bánh ngô đấy.”
Ngô Hữu Cúc thương con chó này lắm, ông ăn gì chó ăn nấy. Trong nhà không có ai khác, ông coi Hắc Tử như con người. Ông mở lời, giọng điệu như đang nói chuyện với đứa trẻ nhà mình: “Hắc Tử, lại còn được ăn cơ đấy?”
Nam Bắc cảm thấy giọng điệu này hiền từ hơn hẳn khi ông nói chuyện với con người. Hắc Tử thấy chủ, đuôi ngoáy như sắp gãy đến nơi. Ngô Hữu Cúc thấy Chương Vọng Sinh bận rộn, nhận ra tay nghề cậu khéo léo nên nói: “Vọng Sinh, lúc nào rảnh sửa giúp ta cái mái nhà với nhé?”
Để Ngô Hữu Cúc mở lời nhờ vả quả là chuyện hiếm thấy. Nam Bắc cố ý nói xen vào: “Thầy Ngô, nếu anh ba cháu sửa mái nhà cho ông, ông để Hắc Tử ở lại nhà cháu nhé?”
Chương Vọng Sinh cười nói: “Thầy Ngô, ông đừng nghe con bé nói bậy, vài ngày nữa cháu sẽ tranh thủ ghé qua ạ.”
Nam Bắc vò vò tai Hắc Tử, nhe hàm răng trắng bóng: “Ai nói bậy đâu? Em thấy Hắc Tử cũng thích nhà ta lắm mà.”
Hắc Tử là mạng sống của Ngô Hữu Cúc. Có điều, ông lão này tuyệt đối không dễ dàng nợ ân tình của ai. Đợi khi Chương Vọng Sinh thực sự đến gia cố mái nhà cho ông, ông muốn giữ cậu lại ăn cơm, nhưng Chương Vọng Sinh đâu có chịu. Ngô Hữu Cúc bình thường nấu nướng toàn ăn đối phó cho qua bữa, cậu ở lại chỉ làm khó ông thôi.
“Ta có đồ ngon đây, ăn luôn, không phiền phức gì đâu.” Ngô Hữu Cúc đã mua thịt thủ ở cửa hàng cung ứng, còn rót thêm ít rượu trắng. Chương Vọng Sinh thấy bếp núc nhà ông xập xệ quá, liền bảo: “Thầy Ngô, để cháu xây lại cho ông cái lò đun củi mới nhé.”
“Giỏi lắm nhóc, cháu biết làm cái này à?” Ngô Hữu Cúc không tin lắm, thanh niên nhà họ Chương trông chẳng giống người biết làm việc này.
Chương Vọng Sinh nói: “Cháu làm thử xem sao ạ.”
Cái này phải dùng đất sét, rơm rạ, quan trọng là lúc nhào bùn cần sức lực. Chương Vọng Sinh làm việc tỉ mỉ, ở lại nhà Ngô Hữu Cúc cả ngày, còn giúp dọn dẹp sân vườn sạch sẽ, mang chút không khí Tết. Ngô Hữu Cúc bèn bảo cậu mang chỗ thịt thủ còn lại về cho Nam Bắc ăn.
Thịt thủ tẩm ướp rất thơm, dai giòn. Chương Vọng Sinh lần đầu tiên uống chút rượu ở nhà họ Ngô, cậu rất dễ đỏ mặt, tai cũng đỏ bừng lên.
Trên đường về bắt gặp Tuyết Liên đang dắt con. Một thời gian không gặp Tuyết Liên, chỉ cảm thấy Chương Vọng Sinh bỗng chốc lớn phổng lên, dáng người cao ráo, vai rộng eo thon, trông rất điển trai.
Vừa thấy cậu, Tuyết Liên đã nhiệt tình chào hỏi, còn bảo em bé chào cậu. Chương Vọng Sinh ngượng nghịu đáp lời đứa nhỏ. Khi đối diện với đôi mắt cười của Tuyết Liên, cậu luôn thấy không tự nhiên, vì cậu từng mơ thấy cô, đó là một chuyện rất đáng xấu hổ.
“Anh Lang Hài của em tới trạm lâm nghiệp rồi, vài ngày nữa mới về. Lúc nào rảnh ghé nhà chị chơi nhé, nhớ dắt theo Nam Bắc.” Nhìn dáng vẻ này của cậu, lần đầu tiên Tuyết Liên cảm thấy phải coi Chương Vọng Sinh như một chàng trai trẻ thực thụ chứ không còn là một cậu nhóc choai choai nữa.
Tuyết Liên vừa đi chợ về, lấy ra một nắm kẹo lạc ấn vào tay cậu. Chương Vọng Sinh ngửi thấy mùi kem dưỡng da thơm nồng, cậu định rụt tay lại nhưng bị Tuyết Liên giữ chặt: “Em không ăn thì cho Nam Bắc ăn.”
Chương Vọng Sinh mỉm cười với cô: “Cảm ơn chị Tuyết Liên.”
Tuyết Liên cũng cười, cô không nhịn được mà khen: “Vọng Sinh, em càng lớn càng đẹp trai ra đấy, thành thanh niên thực thụ rồi.” Cô lại hỏi thăm vài câu về tình hình của Phượng Chi. Chương Vọng Sinh không quen đứng nói chuyện mãi với một người phụ nữ trẻ như thế, chỉ bảo chị dâu nhờ người mang ít đồ về, cũng lâu rồi chưa gặp lại.
Cậu cũng chẳng biết cuộc đối chuyện kết thúc thế nào, chỉ vội vàng rảo bước về nhà.
Hoàng hôn lạnh lẽo, Tết sắp đến rồi. Nam Bắc ở nhà một mình đợi cậu cả ngày, cô bé viết xong bài tập rồi lại đun nước nóng lau chùi bệ bếp. Trưa thì ăn cơm nguội từ sáng, chẳng ngon chút nào. Cô bé hơi giận Ngô Hữu Cúc, một ông già sao mà lắm chuyện thế không biết?
Bóng dáng Chương Vọng Sinh xuất hiện, Nam Bắc lập tức lao tới, quàng tay qua cổ cậu nũng nịu, vừa oán trách: “Em cứ tưởng anh ba định ngủ lại nhà thầy Ngô luôn rồi chứ!”
Cô bé đu trên người Chương Vọng Sinh một lúc, Chương Vọng Sinh mỏi nhừ tay, cười bảo cô bé xuống.
“Thầy Ngô sống một mình không dễ dàng gì, anh giúp ông ấy tu sửa những chỗ cần thiết, chắc cũng dùng được ba năm năm năm nữa.”
Nam Bắc dẩu môi: “Ông ấy cũng khéo thật đấy, sai bảo anh cả ngày.”
Chương Vọng Sinh lấy thịt thủ ra: “Đừng nói thế, thầy Ngô không phải hạng người thích chiếm hời của ai đâu, em quên lần trước…” Cậu nhớ đến bát sủi cảo, thoáng ngẩn người một lát.
Nam Bắc dường như hiểu tại sao cậu thẫn thờ, bèn ôm lấy thắt lưng cậu: “Anh ba, mình nấu cơm đi, em nhóm lò cho anh.”
Chương Vọng Sinh cúi đầu xoa đôi má lạnh ngắt của cô bé, ngón tay cậu cũng đã đông cứng lại.
Hai người, một người nhóm lò, một người xào nấu, nay nấu cháo khoai lang.
Chương Vọng Sinh xào thịt thủ với khoai tây lát, ớt khô phi lên rất thơm nhưng cũng sặc sụa. Nam Bắc vừa ho vừa tham lam hít hà mùi hương, khuôn mặt bị ánh lửa nướng cho ửng hồng, cả người đều ấm áp hẳn lên.
Bữa cơm này ngon tuyệt, vô cùng mãn nguyện. Nam Bắc ăn no căng bụng chẳng muốn suy nghĩ gì nữa, lười biếng ngồi trong lòng Chương Vọng Sinh, nghịch ngón tay cậu.
Bên ngoài gió thổi cánh cửa kêu canh cách. Mùa đông phương bắc lúc nào cũng hoang dại như thế. Trong nhà thắp ngọn đèn dầu vàng vọt, soi bóng người trên vách tường.
“Anh ba, mai trong đội chia thịt heo, em cũng muốn đi.”
“Được.”
“Chia thịt xong, mình ra cửa hàng cung ứng mua đồ được không anh?”
Tết thì phải ra dáng Tết, bận rộn cả năm trời cũng chỉ mong chờ đến ngày Tết. Chương Vọng Sinh trong tay có ít tiền, không thể tiêu bừa bãi nhưng cũng không thể không tiêu. Cậu bế Nam Bắc xuống khỏi đùi mình, lấy giấy bút ra. Nam Bắc nằm sấp bên cạnh cậu, hai người cùng lên kế hoạch mua sắm.
“Kẹo không mua nữa, nay chị Tuyết Liên cho một nắm rồi.”
Nam Bắc nghĩ ngợi rồi bảo thế cũng được.
“Nước tương, giấm, dầu hỏa, diêm, sáp nẻ.” Chương Vọng Sinh nhớ ra còn có phiếu vải: “Sang xuân may quần áo mới nhé?”
“Anh biết may không?” Nam Bắc nhớ đến chị dâu, giọng điệu hơi buồn bã.
Chương Vọng Sinh nói: “Anh không biết thì có thể học.”
“Đó toàn là việc của vợ mà, anh học kiểu gì được?” Nam Bắc lại cười lên.
Chương Vọng Sinh nói: “Chẳng phải em luôn muốn có nơ bướm sao? Để anh xem có làm được cho em không.”
Nam Bắc vẫn cười: “Anh ba, anh thành vợ rồi, thế thì em làm chồng vậy!”
Chương Vọng Sinh lúc này mới cười theo. Nam Bắc nắm lấy tay cậu, viết thêm chữ vào tờ giấy: Pháo đất.
“Anh đã nói là sẽ cùng em đốt pháo mà.”
Tóc cô bé cọ qua gò má cậu ngứa ngáy, Chương Vọng Sinh nhân đà thơm lên má cô bé một cái: “Được, mua năm cái.”
Năm cái hết hai xu, số tiền này phải tiêu, Tết phải nghe tiếng pháo nổ thì mới gọi là Tết.
Bên ngoài tiếng gió quyện lẫn tiếng chó sủa khi xa khi gần, là Hắc Tử chăng? Chương Vọng Sinh ngẩng đầu nhìn, ngoài cửa sổ là một màn đen kịt. Một năm này đã trôi về cuối, căn nhà vẫn là căn nhà đó, mọi thứ vẫn như cũ. Chẳng biết chị dâu thế nào rồi, anh hai cùng cha và mẹ có được đoàn tụ hay chưa, đó lại càng là chuyện không thể biết được.
Cậu tựa cằm lên vai Nam Bắc. Cô bé vẫn đang viết, miệng lẩm bẩm mua cái này mua cái kia, cậu cũng cứ để mặc cho cô bé nắm lấy tay mình mà viết lên giấy.
Dưới ánh đèn dầu là bóng dáng của hai con người nương tựa vào nhau.