Thư Thụy bắt đầu bận rộn luôn tay luôn chân, Lục Lăng liền giúp y chuyên trách việc xới cơm, y chỉ cần múc thức ăn là được. Hai người phối hợp ăn ý như vậy nên không để cho các thư sinh phải chờ lâu.
Trong lúc bận rộn, y nhìn thấy Tống Hướng Học, bèn gọi nhóc lại gần rồi múc thêm cho nhóc một thìa thức ăn đầy. Lúc ở tư thục, đứa nhỏ này cứ mãi lo tuyên truyền, rủ rê đồng môn ăn thử cho y, chỉ sợ bản thân nhóc còn chẳng ăn được mấy miếng.
Tống Hướng Học có chút ngại ngùng nhận lấy, rồi nói với Thư Thụy lát nữa nhóc sẽ ôm hết bát đũa của các đồng môn trong tư thục mang sang trả cho y.
“Ở đây, chắc chắn là ở đây rồi!”
Chợt có một tiếng reo hò mừng rỡ vang lên, ngay sau đó là mấy vị thư sinh nữa kéo đến, đều là người từ trong thư viện Đông Sơn đi ra.
Mấy người họ cũng nói là do nhìn thấy đồng môn mua cơm mang về thư viện ăn, ngửi thấy thơm quá, hỏi thăm thì biết giá cả lại không cao, cũng giống như nhà ăn trong thư viện vậy. Những thư sinh nội trú trong thư viện nghe được tin tức thế là đều tìm tới đây.
Khách khứa vây quanh sạp đồ ăn nhỏ ngày một đông, bầu không khí náo nhiệt tưng bừng, xem ra còn nóng nhiệt hơn cả những sạp hàng có đốt lò củi bên cạnh.
Tình hình kinh doanh bên này tốt như vậy làm cho không ít tiểu thương đang ế ẩm xung quanh phải liên tục ngó đầu sang nhìn ngó, muốn xem thử bên đó bán món gì mà việc làm ăn lại có thể hồng hỏa, phát đạt đến mức này.
Lúc này, có một vị thư sinh trẻ tuổi ăn mặc mộc mạc nhưng dung mạo vô cùng đoan chính, cũng đứng lặng ở ngoài sạp đồ ăn nhìn hồi lâu.
Thấy một đợt khách vừa đi khỏi, trước sạp đã thoáng đãng hơn một chút, hắn ta mới cầm chiếc bát không tiến lên phía trước.
“Sạp của ca nhi làm ăn thật phát đạt, món ăn tươi ngon vừa miệng, không biết buổi chiều ngươi có còn tới bán cơm tối nữa không?”
Thư Thụy nhận lấy chiếc bát vị thư sinh mang trả, lấy ra mấy đồng tiền đồng đang định trả lại tiền cọc cho hắn ta, nghe người ta hỏi vậy, y liền đáp: “Buổi chiều thư viện tan học sớm, còn chưa tới giờ cơm đã đ.á.n.h chuông rồi, các sĩ t.ử đều đã về nhà cả, nếu ta có sang đây thì e là cũng không có khách.”
“Thư viện Đông Sơn danh tiếng lẫy lừng phương xa, có không ít học t.ử từ ngoại tỉnh đến cầu học đều cư trú trong học xá, nếu không phải ngày lễ ngày tết được nghỉ dài ngày để về quê, thì những lúc khác họ đều không rời khỏi thư viện. Hai ngày nay nhà ăn của thư viện lại không mở cửa, giờ cơm tối chắc chắn cũng sẽ có khách mua thôi.”
Thư sinh nói xong, lại ung dung thong thả nói tiếp: “Có điều buổi tối khách khứa tản mác, quả thực là không dễ lôi kéo làm ăn như buổi trưa.”
Hàng mày của Thư Thụy khẽ động, y nghe ra vị thư sinh này không đơn thuần là đến trả bát rồi nói chuyện phiếm, bèn hỏi: “Sĩ t.ử có lời gì thì cứ thẳng thắn nói ra đừng ngại.”
Thư sinh thấy Thư Thụy rất thức thời, trong mắt thoáng hiện lên nụ cười hài lòng: “Có thể mượn một bước nói chuyện được không?”
Thư Thụy thầm nghĩ giữa thanh thiên bạch nhật, bản thân mình lại mang cái diện mạo dọa người thế này, đối phương ngược lại là một người đọc sách thanh tú, y tự nhiên không sợ bị chịu thiệt.
Y cũng muốn xem thử người này rốt cuộc định giở trò gì, liền đáp: “Được.”
[Truyện được đăng tải duy nhất tại MonkeyDD.com -
Hai người một trước một sau, giữ một khoảng cách nhất định rồi đi tới dưới cây du yên tĩnh ở bên cạnh.
“Đại ca, đại ca! Món ta muốn là măng mà! Đã bảo là không lấy măng xào giòn rồi cơ mà!”
Vị thư sinh đứng trước sạp vừa mới gọi món xong, chớp mắt một cái đã thấy một thìa măng xào giòn bộp một phát đổ vào trong bát của mình, liền cuống quýt kêu lên.
Lục Lăng quay đầu lại, nhìn vị thư sinh trước mặt, chân mày cau c.h.ặ.t. Người đọc sách, thật là đáng ghét!
“Nếu tiểu ca nhi vừa mắt mối làm ăn nhỏ này của thư viện thì chi bằng hợp tác với ta đi.
Ta có thể giúp ca nhi tuyên truyền một phen với các đồng môn, ghi lại số lượng những người muốn mua cơm tối chỗ ca nhi rồi gửi tới tận tay ngươi. Đến lúc đó định ra một giờ nhận cơm cụ thể, ca nhi không cần phải tốn công đứng đợi khách vãng lai hay phí sức rao hàng, trong lòng lại biết trước được số lượng mà chuẩn bị cơm canh.”
Thư Thụy nghe vị thư sinh này tìm mình hóa ra là để bàn chuyện làm ăn, trong lòng lấy làm lạ.
Người đọc sách thông thường đều tự cao tự đại, rất nhiều người thậm chí còn coi khinh thương nhân, người sẵn sàng hạ mình để luồn cúi kinh doanh như thế này quả thực là ít lại càng ít.
Có điều những năm gần đây, triều đình vẫn luôn điều chỉnh việc tuyển chọn nhân tài qua khoa cử nhập sĩ, hiện tại người đọc sách bình thường đã không còn là miếng mồi ngon thơm phức nữa rồi.
Thư Thụy từng đọc qua không ít sách vở, y biết vào thuở đầu khi Đại Ngự triều của họ mới bình định thiên hạ, Hoàng đế từng mở rộng đường ngôn luận, tích cực thu nhận những bậc chí sĩ yêu nước, thời điểm đó ra sức khuyến khích người đọc sách trong thiên hạ thi cử làm quan.
Những năm đó đề thi tương đối dễ, số lượng người được ghi danh tuyển dụng cũng nhiều, chẳng hạn như kỳ thi hương, một phủ thành có thể tuyển tới năm sáu trăm người. Không chỉ có vậy, triều đình còn vô cùng hậu đãi người đọc sách, chỉ cần trúng Tú tài là được ban tiền ban đất, mỗi tháng còn có thể đến quan phủ địa phương để nhận bổng lộc và gạo thóc, chứ đừng nói đến chuyện trúng Cử nhân hay Tiến sĩ.
Dưới chế độ đãi ngộ hậu hĩnh như vậy, trong nhất thời người người đều muốn đọc sách, và quả thực cũng có rất nhiều người nhờ đó mà đổi đời, đổi cốt thay da.
Chỉ là chưa đầy vài chục năm sau, dưới chính sách này đã khiến cho triều đình lâm vào cảnh thừa quan dư lại. Một việc công vụ nhỏ nhặt thường phải do mấy người, thậm chí là mười mấy vị quan viên cùng xử lý. Nếu chỉ có vậy thì đã đành, đằng này hiệu suất làm việc không tăng mà ngược lại còn giảm, tham nhũng cũng theo đó mà liên tục nảy sinh.
Triều đình phải nuôi dưỡng một bộ máy quan lại đồ sộ như thế, bên ngoài lại còn có vô số người đọc sách có công danh, ngân khố quốc gia thực sự là vô cùng eo hẹp.
Tân đế đăng cơ, đối mặt với việc số người đọc sách ngày càng nhiều mà chức vị trống lại ngày càng ít, triều đình lại tiến hành cải cách một lần nữa.
Trước tiên là thực hiện một cuộc đại khảo hạch, bên trên thì cắt giảm, bãi miễn không ít quan viên nhàn rỗi bất tài, bên dưới cũng tước đi công danh của rất nhiều kẻ sĩ có đạo đức phẩm hạnh bại hoại. Ngoài ra còn hạ thấp bổng lộc của quan viên, giảm bớt phần thưởng cùng nhiều chế độ ưu đãi của Tú tài và Cử nhân.
Những Tiến sĩ mới đỗ đạt qua kỳ khoa cử, nếu tài học không phải thuộc hàng cực kỳ xuất chúng được Hoàng đế trực tiếp phong quan, thì đều phải chịu sự sắp xếp của Bộ Lại, trước tiên vào các nha môn quan phủ để làm kiến tập sinh.
Mỗi năm khảo hạch một lần, những kiến tập sinh có thành tích xuất sắc mới có thể bổ nhiệm, thay thế vào các vị trí quan chức còn bỏ trống.
Trong lúc bận rộn, y nhìn thấy Tống Hướng Học, bèn gọi nhóc lại gần rồi múc thêm cho nhóc một thìa thức ăn đầy. Lúc ở tư thục, đứa nhỏ này cứ mãi lo tuyên truyền, rủ rê đồng môn ăn thử cho y, chỉ sợ bản thân nhóc còn chẳng ăn được mấy miếng.
Tống Hướng Học có chút ngại ngùng nhận lấy, rồi nói với Thư Thụy lát nữa nhóc sẽ ôm hết bát đũa của các đồng môn trong tư thục mang sang trả cho y.
“Ở đây, chắc chắn là ở đây rồi!”
Chợt có một tiếng reo hò mừng rỡ vang lên, ngay sau đó là mấy vị thư sinh nữa kéo đến, đều là người từ trong thư viện Đông Sơn đi ra.
Mấy người họ cũng nói là do nhìn thấy đồng môn mua cơm mang về thư viện ăn, ngửi thấy thơm quá, hỏi thăm thì biết giá cả lại không cao, cũng giống như nhà ăn trong thư viện vậy. Những thư sinh nội trú trong thư viện nghe được tin tức thế là đều tìm tới đây.
Khách khứa vây quanh sạp đồ ăn nhỏ ngày một đông, bầu không khí náo nhiệt tưng bừng, xem ra còn nóng nhiệt hơn cả những sạp hàng có đốt lò củi bên cạnh.
Tình hình kinh doanh bên này tốt như vậy làm cho không ít tiểu thương đang ế ẩm xung quanh phải liên tục ngó đầu sang nhìn ngó, muốn xem thử bên đó bán món gì mà việc làm ăn lại có thể hồng hỏa, phát đạt đến mức này.
Lúc này, có một vị thư sinh trẻ tuổi ăn mặc mộc mạc nhưng dung mạo vô cùng đoan chính, cũng đứng lặng ở ngoài sạp đồ ăn nhìn hồi lâu.
Thấy một đợt khách vừa đi khỏi, trước sạp đã thoáng đãng hơn một chút, hắn ta mới cầm chiếc bát không tiến lên phía trước.
“Sạp của ca nhi làm ăn thật phát đạt, món ăn tươi ngon vừa miệng, không biết buổi chiều ngươi có còn tới bán cơm tối nữa không?”
Thư Thụy nhận lấy chiếc bát vị thư sinh mang trả, lấy ra mấy đồng tiền đồng đang định trả lại tiền cọc cho hắn ta, nghe người ta hỏi vậy, y liền đáp: “Buổi chiều thư viện tan học sớm, còn chưa tới giờ cơm đã đ.á.n.h chuông rồi, các sĩ t.ử đều đã về nhà cả, nếu ta có sang đây thì e là cũng không có khách.”
“Thư viện Đông Sơn danh tiếng lẫy lừng phương xa, có không ít học t.ử từ ngoại tỉnh đến cầu học đều cư trú trong học xá, nếu không phải ngày lễ ngày tết được nghỉ dài ngày để về quê, thì những lúc khác họ đều không rời khỏi thư viện. Hai ngày nay nhà ăn của thư viện lại không mở cửa, giờ cơm tối chắc chắn cũng sẽ có khách mua thôi.”
Thư sinh nói xong, lại ung dung thong thả nói tiếp: “Có điều buổi tối khách khứa tản mác, quả thực là không dễ lôi kéo làm ăn như buổi trưa.”
Hàng mày của Thư Thụy khẽ động, y nghe ra vị thư sinh này không đơn thuần là đến trả bát rồi nói chuyện phiếm, bèn hỏi: “Sĩ t.ử có lời gì thì cứ thẳng thắn nói ra đừng ngại.”
Thư sinh thấy Thư Thụy rất thức thời, trong mắt thoáng hiện lên nụ cười hài lòng: “Có thể mượn một bước nói chuyện được không?”
Thư Thụy thầm nghĩ giữa thanh thiên bạch nhật, bản thân mình lại mang cái diện mạo dọa người thế này, đối phương ngược lại là một người đọc sách thanh tú, y tự nhiên không sợ bị chịu thiệt.
Y cũng muốn xem thử người này rốt cuộc định giở trò gì, liền đáp: “Được.”
[Truyện được đăng tải duy nhất tại MonkeyDD.com -
Hai người một trước một sau, giữ một khoảng cách nhất định rồi đi tới dưới cây du yên tĩnh ở bên cạnh.
“Đại ca, đại ca! Món ta muốn là măng mà! Đã bảo là không lấy măng xào giòn rồi cơ mà!”
Vị thư sinh đứng trước sạp vừa mới gọi món xong, chớp mắt một cái đã thấy một thìa măng xào giòn bộp một phát đổ vào trong bát của mình, liền cuống quýt kêu lên.
Lục Lăng quay đầu lại, nhìn vị thư sinh trước mặt, chân mày cau c.h.ặ.t. Người đọc sách, thật là đáng ghét!
“Nếu tiểu ca nhi vừa mắt mối làm ăn nhỏ này của thư viện thì chi bằng hợp tác với ta đi.
Ta có thể giúp ca nhi tuyên truyền một phen với các đồng môn, ghi lại số lượng những người muốn mua cơm tối chỗ ca nhi rồi gửi tới tận tay ngươi. Đến lúc đó định ra một giờ nhận cơm cụ thể, ca nhi không cần phải tốn công đứng đợi khách vãng lai hay phí sức rao hàng, trong lòng lại biết trước được số lượng mà chuẩn bị cơm canh.”
Thư Thụy nghe vị thư sinh này tìm mình hóa ra là để bàn chuyện làm ăn, trong lòng lấy làm lạ.
Người đọc sách thông thường đều tự cao tự đại, rất nhiều người thậm chí còn coi khinh thương nhân, người sẵn sàng hạ mình để luồn cúi kinh doanh như thế này quả thực là ít lại càng ít.
Có điều những năm gần đây, triều đình vẫn luôn điều chỉnh việc tuyển chọn nhân tài qua khoa cử nhập sĩ, hiện tại người đọc sách bình thường đã không còn là miếng mồi ngon thơm phức nữa rồi.
Thư Thụy từng đọc qua không ít sách vở, y biết vào thuở đầu khi Đại Ngự triều của họ mới bình định thiên hạ, Hoàng đế từng mở rộng đường ngôn luận, tích cực thu nhận những bậc chí sĩ yêu nước, thời điểm đó ra sức khuyến khích người đọc sách trong thiên hạ thi cử làm quan.
Những năm đó đề thi tương đối dễ, số lượng người được ghi danh tuyển dụng cũng nhiều, chẳng hạn như kỳ thi hương, một phủ thành có thể tuyển tới năm sáu trăm người. Không chỉ có vậy, triều đình còn vô cùng hậu đãi người đọc sách, chỉ cần trúng Tú tài là được ban tiền ban đất, mỗi tháng còn có thể đến quan phủ địa phương để nhận bổng lộc và gạo thóc, chứ đừng nói đến chuyện trúng Cử nhân hay Tiến sĩ.
Dưới chế độ đãi ngộ hậu hĩnh như vậy, trong nhất thời người người đều muốn đọc sách, và quả thực cũng có rất nhiều người nhờ đó mà đổi đời, đổi cốt thay da.
Chỉ là chưa đầy vài chục năm sau, dưới chính sách này đã khiến cho triều đình lâm vào cảnh thừa quan dư lại. Một việc công vụ nhỏ nhặt thường phải do mấy người, thậm chí là mười mấy vị quan viên cùng xử lý. Nếu chỉ có vậy thì đã đành, đằng này hiệu suất làm việc không tăng mà ngược lại còn giảm, tham nhũng cũng theo đó mà liên tục nảy sinh.
Triều đình phải nuôi dưỡng một bộ máy quan lại đồ sộ như thế, bên ngoài lại còn có vô số người đọc sách có công danh, ngân khố quốc gia thực sự là vô cùng eo hẹp.
Tân đế đăng cơ, đối mặt với việc số người đọc sách ngày càng nhiều mà chức vị trống lại ngày càng ít, triều đình lại tiến hành cải cách một lần nữa.
Trước tiên là thực hiện một cuộc đại khảo hạch, bên trên thì cắt giảm, bãi miễn không ít quan viên nhàn rỗi bất tài, bên dưới cũng tước đi công danh của rất nhiều kẻ sĩ có đạo đức phẩm hạnh bại hoại. Ngoài ra còn hạ thấp bổng lộc của quan viên, giảm bớt phần thưởng cùng nhiều chế độ ưu đãi của Tú tài và Cử nhân.
Những Tiến sĩ mới đỗ đạt qua kỳ khoa cử, nếu tài học không phải thuộc hàng cực kỳ xuất chúng được Hoàng đế trực tiếp phong quan, thì đều phải chịu sự sắp xếp của Bộ Lại, trước tiên vào các nha môn quan phủ để làm kiến tập sinh.
Mỗi năm khảo hạch một lần, những kiến tập sinh có thành tích xuất sắc mới có thể bổ nhiệm, thay thế vào các vị trí quan chức còn bỏ trống.