5.
Thẩm Diệu Nghi được người của thuyền hoa hỗ trợ khiêng đến nhà ta. Vẻ ngoài của nàng xinh đẹp, chỉ riêng việc nằm ngủ ở đó thôi cũng đủ khiến người ta phải sáng bừng mắt.
“Mẹ.”
Ta bò rạp bên mép giường, hai tay chống cằm, dùng ngữ điệu có chút ngượng ngùng, không mấy quen thuộc mà khẽ gọi một tiếng mẹ. Nàng đang ngủ, tất nhiên không thể nào đáp lại ta. Thế nhưng ta vẫn nghĩ một cách mỹ mãn rằng, mẹ của ta thật là đẹp biết bao, không hổ là mẹ của ta!
Ngắm nhìn một lúc, ta vốn định ra ngoài tìm đại phu già trong vùng đến xem bệnh cho mẹ, nào ngờ vừa mở cửa ra đã thấy mấy gã đàn ông góa vợ/ế vợ đang xoa xoa tay, đứng rình mò ở phía không xa không gần. Ánh mắt của bọn họ chẳng khác nào mấy con chó đói ba ngày ở phía đầu thôn đông. Cứ thò đầu thụt cổ, muốn ngó trộm mẹ ta ở trong nhà. Cánh cửa vừa mở ra đã bị đóng chặt lại.
Đều không phải thứ tốt lành gì! Ta nghiến răng nghiến lợi chửi thầm vài câu trong lòng. Mẹ ta quá đỗi xinh đẹp, chỉ cần ta bước chân ra khỏi cửa, chân trước vừa đi thì chân sau nàng đã bị người ta bắt trộm mất rồi.
Ánh mắt ta liếc đông liếc tây, nhìn thấy chiếc rương lớn đặt bên cạnh giường. Đi về phía bắc sông Hoài một ngày đường có một ngọn núi hoang, ngày trước cha thường hay dẫn ta lên núi ở lại vài ngày để hái thảo dược, bẫy vài con thỏ rừng, gà rừng về cải thiện bữa ăn. Thứ gì dư thừa thì mang về, bán cho tửu lầu hoặc tiệm thuốc. Nếu may mắn hơn một chút, săn được cáo hay hươu nai gì đó thì lột da bán cho ông chủ tiệm vải vóc.
Về sau nữa, phía bắc xảy ra chiến sự, triều đình trưng binh, Huyện thái gia muốn có được bộ mặt đẹp đẽ nên đã cưỡng chế bắt đi toàn bộ những người đàn ông tráng kiện trong huyện. Cha ta cũng nằm trong số đó. Cuối cùng chỉ đành bỏ lại ta cùng với chiếc rương lớn đựng đầy đồ nghề này.
Lật chiếc rương ra, lớp trên cùng chính là mấy tấm mành gỗ được làm từ những chiếc gai nhọn bằng gỗ, dài chừng một ngón tay, được cha ta kết thành hình chiếc mành có thể cuộn lại, vừa tiện cầm nắm lại không làm bầm dập tay. Ngày thường thứ này đều được đặt vào trong bẫy rập, trong lúc hoảng loạn thú nhỏ chạy trốn mà giẫm vào thì chớp mắt sẽ chẳng còn sức lực để thoát thân.
Mắt ta sáng lên. Ta nở nụ cười tinh quái, cẩn thận lấy ra một tấm rồi tìm một cây xẻng bắt đầu đào bới đất ngay trước cửa nhà. Đào một cái hố nhỏ, trải tấm mành gai gỗ lên, bên trên lót một mảnh vải rách rồi rải đất lên trên cùng. Trong nháy mắt, nếu không phải người biết trước thì căn bản nhìn không ra mảnh đất này có điểm gì khác biệt so với những chỗ khác.
Chẳng phải muốn bắt trộm mẹ ta sao? Ta xem xem các ngươi có bước nổi vào đây hay không đã!
6.
Đêm đó, ta ôm gối ngồi xổm dưới gầm bàn cạnh cửa, trong tay nắm chặt một cây gậy gỗ có phần đầu bị đốt đen. Trong bóng tối nhập nhèm, quả nhiên nghe thấy tiếng bước chân sột soạt đang lại gần. Kẻ đó đứng trước cửa, đưa tay đẩy cửa, cánh cửa “két” một tiếng rồi mở ra. Ngay sau đó là tiếng “phập” của gai gỗ đâm xuyên qua lòng bàn chân, ta giơ gậy th*c m*nh vào đầu kẻ đó một cú chí mạng, đánh cho hắn lảo đảo ngã gục xuống đất, tiếng gào khóc thảm thiết vang vọng khắp bầu trời đêm.
Không ít người trong thôn nghe thấy tiếng động, một lúc sau trưởng thôn đã xách đèn lồng chạy đến trước cửa nhà ta. Dưới ánh lửa, nhìn thấy bàn chân của gã đàn ông kia đã bị đâm thủng, vỡ đầu chảy máu nằm lăn lộn trên đất.
“Này con nhóc A Man, chuyện gì thế này?”
Ta nắm chặt cây gậy gỗ chắn trước cửa, dõng dạc nói rõ ngọn ngành.
“Ta dùng tiền bán mạng của cha để tự mua cho mình một người mẹ, tâm địa bọn họ không đoan chính, muốn tới chiếm chút của hời từ cô nhi quả phụ chúng ta.”
Tuy gã đàn ông dưới đất đang kêu gào thảm thiết nhưng vẫn ngoan cố không chịu thừa nhận.
“Đồ ranh con nhà ngươi nói cái chó gì vậy! Rõ ràng là ngươi cậy vào đồ đạc cha ngươi để lại để ám toán người khác!”
Ta hừ lạnh, ngẩng đầu nhìn về phía trưởng thôn.
“Trưởng thôn, bẫy của ta là đặt ở bên trong cánh cửa. Nếu hắn ta có lòng tốt thì nửa đêm nửa hôm đến mở cửa nhà cô nhi quả phụ chúng ta làm gì? Nếu không mở cửa thì sao lại giẫm phải?”
Người trong thôn bàn tán xôn xao, trưởng thôn nhìn vết máu trước cửa và dấu chân trên đất. Cuối cùng ông trầm giọng xuống:
“A Man không phải là đứa nhỏ không biết lý lẽ, đồ đạc đặt ở đây rõ rành rành, ngươi không có đường chối cãi.”
“Lời này ta đặt ở đây, cha của A Man ra đi vì cái thôn này, kẻ nào còn dám bắt nạt cô nhi quả phụ bọn họ thì đừng trách ta không dung thứ cho hắn!”
Gã đàn ông trên mặt đất vẫn không cam tâm: “Trưởng thôn! Ta đã bị thương thành thế này rồi, ông cũng để mặc sao?”
Trưởng thôn lạnh lùng liếc nhìn hắn: “Tự làm tự chịu, ngươi thế này là đáng đời!”
Nói xong thì gọi người khiêng gã đàn ông kia đi, trước khi đi còn dặn dò một câu:
“Các người là cô nhi quả phụ, cha ngươi đã để lại đồ đạc thì cứ việc đem ra mà dùng.”
“Có kẻ nào bị thương nữa thì trưởng thôn gia gia sẽ đứng ra gánh vác thay con.”
Ta ngoan ngoãn gật đầu: “Cảm ơn trưởng thôn gia gia.”
Ta nắm chặt cây gậy, đẩy cửa phòng ra, đang định nhấc chân bước qua bẫy rập. Nương theo ánh trăng, ta bắt gặp đôi mắt đong đầy oán hận kia. Trong lòng ta chợt nóng lên.
“Mẹ, người tỉnh rồi!”
7.
Người phụ nữ yếu ớt tựa mình vào đầu giường, im lặng không biết đã nghe từ bao lâu. Ta bước vào, thắp ngọn đèn dầu quý giá lên. Lúc này lại thấy vành mắt nàng đỏ hoe nhìn về phía ta, cố sức vẫy vẫy tay.
“Đứa trẻ ngoan, ngươi lại đây.”
Giọng của mẹ nhẹ nhàng êm dịu, giống như dòng suối trong vắt trên núi, nghe đến mức khiến mặt ta hơi đỏ lên. Ta ngại ngùng bước tới, rụt rè giấu bàn tay lấm lem ra sau lưng. Bẩn quá, tuyệt đối không thể làm bẩn tay mẹ được.
“Mẹ, mẹ có đói không?” Ta chớp chớp mắt nhìn nàng.
Buổi chiều ta có nhờ bác gái nhà bên cạnh mua hộ mấy cái bánh bao thịt, bánh bao ấy thơm lắm, ta đã nhịn hết lần này đến lần khác, chỉ ăn đúng một cái thôi. Số còn lại được ta dùng quần áo sạch bọc lại cẩn thận, đợi mẹ tỉnh dậy để tẩm bổ cho thân thể nàng.
Thẩm Diệu Nghi giơ tay đặt lên đầu ta, nhẹ nhàng xoa xoa. Ta chỉ cảm thấy như hồn phách mình bay thẳng lên tận mây xanh vậy. Đây chính là cảm giác có mẹ sao? Ta không kìm được mà lén lút dùng cái đầu nhỏ cọ cọ vào lòng bàn tay mẹ, sau đó nhìn vết bụi bẩn dính trên bàn tay trắng nõn của nàng, lại có chút chột dạ. Cũng may tính tình mẹ tốt, không hề tức giận, ngược lại còn ôn tồn nhỏ nhẹ nói chuyện với ta.
“Mấy tuổi rồi?”
“Tám tuổi rồi.”
Nói xong, lại sợ mẹ chê ta nhỏ tuổi, là một gánh nặng. Ta vội vàng đứng bật dậy, vôc “bộp bộp bộp” vào lồng ngực.
“Mẹ, mẹ đừng nhìn con nhỏ tuổi thế này, con biết đốn củi, nhóm lửa, nấu cơm, giặt quần áo. Con biết nhiều thứ lắm, nhất định có thể chăm sóc tốt cho mẹ.”
Nói đến đây, ta không kìm được mà đỏ mắt.
“Chuyện gì con cũng làm được cả… Mẹ… Người có thể đừng bỏ lại con giống như cha được không?”
Ngoại trừ căn nhà này ra, ta chẳng còn lại gì nữa rồi. Ta không muốn sống một mình cô độc, đến một người để nói chuyện cũng không có. Giống như bà lão ở đầu thôn, một mình chết trong nhà, đến khi xác bốc mùi thối mới được người ta phát hiện ra.
Mãi không đợi được tiếng trả lời của mẹ, ta hạ thấp giọng xuống, không để bản thân khóc thành tiếng. Ta sụt sịt mũi, móc ra tờ tịch khế từ trong ngực mà hoa lâu đưa cho ta.
“Kẻ bán mẹ nói, có cái này rồi thì mẹ đã là thân phận tự do, từ nay về sau kẻ nào còn dám bắt nạt mẹ, quan phủ cũng sẽ không tha cho hắn.”
“Con biết bản thân con không được tốt lắm. Mẹ ơi, nếu mẹ muốn đi thì cứ dưỡng thương cho tốt rồi cầm theo cái này cùng đi đi.”
Tờ giấy đưa ra truyền đến những tiếng “tí tách tí tách”. Trong chớp mắt tờ giấy đã bị nước mắt làm cho ướt sũng. Ta hoảng sợ lập tức rụt tay về.
“Mẹ, người đừng khóc mà, nếu làm nhòe chữ viết và con dấu thì đến lúc đó không dùng được nữa đâu!”
Ta ngẩng khuôn mặt nhỏ nhắn lên thì đã được mẹ ôm chặt vào lòng.
“Con rất tốt, con là đứa trẻ tốt nhất trên đời này.”
Mẹ khen ta rồi sao? Mẹ khen ta, có phải đồng nghĩa với việc nàng sẽ không bỏ đi nữa đúng không.
Hì hì, ta có mẹ rồi.
8.
Tuy tính tình mẹ ta ôn hòa, nhưng lại là người rất có… nguyên tắc? Chẳng hạn như, khi nàng cùng làm công việc giặt quần áo thuê với thím Hoa hàng xóm vốn đối xử rất tốt với chúng ta, con dâu của thím Hoa ương ngạnh, nàng ta giặt ít hơn mẹ ta mấy bộ y phục, nhưng mẹ ta lại không nói lời nào, ngược lại lúc chia tiền vẫn chia cho thím Hoa như nhau.
Thế nhưng đối với mụ béo Trương hay nhiều chuyện trong thôn, mượn kim chỉ xong lại mượn thùng nước, mượn thùng nước xong lại sang mượn cái xẻng, lần nào mượn xong cũng giữ khư khư đồ đạc ở nhà mụ đến hơn nửa tháng. Đợi đến khi ta phải tự tìm đến tận cửa đòi, mụ mới giả vờ như đã quên rồi đem trả lại cho ta.
Lần này con trai mụ thành thân, mụ sang mượn nhà ta một thước vải, đã qua một thời gian dài, tiền chẳng đưa, vải cũng không trả, thậm chí đến cả tiệc cưới cũng không thèm mời hai mẹ con ta. Ta đến tận cửa hỏi, mụ ta không những không chịu thừa nhận mà còn mắng nhiếc mẹ ta.
“Đồ mua về từ trên thuyền hoa, con trai ta thành thân ta đâu dám dùng đồ của các người, xui xẻo!”
Ta tức giận cực kỳ, bèn nghĩ cách lẻn vào trộm lại thước vải đó. Mẹ ta biết chuyện, lần đầu tiên nàng đã đánh vào mông ta. Ta có chút không phục, nhưng lại cảm nhận được mẹ rất thương ta, đánh chẳng đau chút nào. Đêm đó, mẹ lau tay lau mặt cho ta, hai mẹ con nằm trên giường, nàng tỉ mỉ phân tích, giảng giải từng chút một cho ta hiểu.
“Thím Hoa đối xử với chúng ta rất tốt, khi cha con không có nhà đã chăm sóc con, khi ta đến cũng chăm sóc ta. Nhưng nhà chúng ta nghèo, không có vật gì đáng giá để cảm tạ, vậy thì chỉ có thể bỏ công sức ra để đền đáp phần ân tình này.”
“Ta mới đến thôn, chưa hiểu rõ nhân phẩm của mụ Trương nên mới cho mượn đồ. Mụ thấy tính tình chúng ta tốt nên nảy sinh tâm tư muốn bắt nạt, đó là do phẩm hạnh của mụ ta không tốt.”
“Phẩm hạnh của mụ ta không tốt, nếu con lại đi trộm đồ về, chẳng phải là học theo thói xấu của mụ ta sao, như thế gọi là được không bù nổi mất.”
Ta chăm chú lắng nghe từng lời. Thế nhưng trong lòng vẫn cứ xót xa thước vải kia. Đó là thứ mà sau khi mẹ khỏi bệnh, đã kéo lê thân thể yếu ớt đi giặt quần áo thuê mới kiếm được, ta còn đang nghĩ sẽ may cho nàng một bộ y phục mới.
Mụ Trương đáng ghét này!
Thấy ta vẫn không cam lòng, mẹ xoa xoa đầu ta.
“Ngủ đi, ngủ dậy rồi, mẹ sẽ đòi lại thước vải đó về cho con.”
Ta mơ màng sắp ngủ: “Thật không ạ?”
Mẹ “ừm” một tiếng. Trong căn phòng tối tăm, gương mặt nàng dần trở nên lạnh lùng.
“Trước kia mẹ đã quá giữ thể diện, cho nên mới rơi vào kết cục như thế. Giờ đây, cho dù là vì con, mẹ cũng phải chống đỡ cái nhà này.”
“A Man, hai mẹ con ta nương tựa lẫn nhau mà sống, mẹ sẽ khiến con được sống những ngày tháng tốt đẹp.”
9.
Ngày hôm sau, ta còn đang ngủ nướng mơ màng thì đã bị thím Hoa vội vàng gọi dậy.
“Còn ngủ nữa hả, nhóc con A Man! Mau dậy đi.”
Ta dụi dụi mắt: “Có chuyện gì vậy thím? Có việc gì sao?”
“Mau đi xem một chút đi, xảy ra chuyện lớn rồi.”
Vừa nghe thấy có chuyện, ta lập tức ngó vào trong nhà, không thấy mẹ đâu, ta lập tức kéo thím Hoa chạy thẳng ra ngoài. Chạy được nửa đường, ta đột nhiên quay ngoắt đầu lại, vào bếp vớ lấy một con dao phay nhét vào trong ngực. Trên đường đi, thím Hoa sợ ta lo lắng, bèn tóm tắt đơn giản chuyện gì đã xảy ra.
“Người mẹ kia của con nhìn thì dịu dàng yếu ớt, vậy mà đối phó với hạng người ngang ngược lại có không ít biện pháp. Sáng sớm ra đã mặc một bộ đồ trắng xóa, đến quỳ ngay trước cửa nhà mụ Trương, vừa khóc lóc vừa đốt rơm rạ cây lương thực.”
Ta giật nảy mình.
“Vậy mẹ cháu không sao chứ?”
Mẹ ta dịu dàng lại tốt tính như thế, bị chọc tức đến nông nỗi này chắc cũng chỉ biết khóc lóc mà thôi. Không biết chừng nhà mụ Trương kia đã bắt nạt nàng rồi.
Thím Hoa bật cười thành tiếng.
“Bọn họ định đánh người thì mẹ con lập tức chạy đi, bọn họ rút vào nhà thì mẹ con lại khóc, khóc suốt cả một buổi sáng, đến mức con dâu mụ Trương tức quá đã bỏ về nhà mẹ đẻ rồi.”
Hả? Ta còn đang bấm chặt con dao phay định xông qua cứu người, chuyện lại xảy ra như vậy sao? Mẹ ta? Người mẹ yếu ớt không thể tự lo liệu được của ta, sao lại biết dùng đến hạ sách này của cha ta chứ? Ta không quá tin tưởng..
Mãi cho đến khi tới trước nhà mụ Trương, tận mắt nhìn thấy mẹ ta đang bưng một cái chậu bốc lửa, vừa rải rơm rạ vào trong vừa gào khóc.
“Phu quân yểu mệnh của ta ơi, sao chàng lại chết thảm như vậy chứ, bỏ lại hai mẹ con cô nhi quả phụ chúng ta để cho bất cứ ai cũng có thể tùy tiện giẫm đạp vài cái thế này.”
Khóc đến đoạn phu quân, không biết có phải liên tưởng đến quá khứ của chính mình hay không, mà lúc nói đến chữ “chết”, giọng nàng gần như là nghiến răng nghiến lợi.
Ta trợn tròn hai mắt. Đây thực sự là người mẹ dịu dàng yếu ớt mà ta đã mua từ trên thuyền hoa về sao?
Nhìn thấy ta đến, mẹ đưa tay vẫy ta lại gần. “A Man mau lại đây, hôm nay hai mẹ con ta sẽ tiễn cha con một đoạn ở ngay chỗ này.”
“Dạ!”
Ta dõng dạc đáp lời, sau đó chạy lại quỳ sụp xuống bên cạnh mẹ, ngoác mồm ra bắt đầu gào một trận.
“Cha ơi, cha chết thảm quá đi thôi! Thím Hoa nói người chết sẽ biến thành ma, nếu cha có biến thành ma thì nhất định phải khiến cho kẻ bắt nạt hai mẹ con con phải nợ máu trả bằng máu!”
10.
Mẹ ta mím mím môi, suýt chút nữa là không nhịn được mà cười thành tiếng. Nàng thì thút thít nỉ non, ta ở bên cạnh lại gào thét một trận, hai mẹ con phối hợp vô cùng ăn ý. Cuối cùng sau một buổi sáng mụ Trương bị tra tấn hành hạ đã không thể chịu đựng nổi nữa.
“Đúng là hai kẻ sao chổi, đồ đạc của nhà các người có cho không ta cũng chẳng thèm nữa!”
Nói xong, mụ thẳng tay ném cái bọc vải mới mua ra trước mặt chúng ta, để đuổi chúng ta đi cho nhanh, thậm chí mụ còn chẳng thèm nhìn kỹ. Mẹ ta giật bọc vải ra liếc nhìn, một thước vải khóc một trận lại biến thành hơn hai thước, vậy là hời rồi. Thấy mục đích đã đạt được, mẹ trở tay lau sạch nước mắt, nhanh nhẹn đứng dậy kéo tay ta đi thẳng.
“Mẹ, con vẫn chưa gào đủ mà.”
“Lần sau lại gào tiếp, mẹ về nhà may y phục mới cho con!”
“Được ạ!”
Trước khi đi, hai mẹ con ta cũng không quên mang theo cái chậu đốt lửa về. Mụ Trương ở phía sau không phục nhổ một bãi nước bọt, lớn tiếng chửi rủa:
“Đúng là nhà dột từ nóc, mẹ nào con nấy!”
Ta nghe xong lại có chút vui mừng. “Mẹ, bày ấy bảo con giống mẹ kìa!”
Cách đó không xa, phía sau đám đông có mấy nam tử mặt mũi trông rất lạ lẫm.
“Đại ca, chị dâu nhìn thì dịu dàng hòa nhã, thế mà lợi hại vậy sao?”
Nam tử kia không đáp, chỉ cất giọng gọi một tiếng: “A Man!”
Âm thanh quen thuộc khiến ta giật nảy mình, bỗng chốc quay đầu lại.
“Cha?”
11.
Bàn tay mẹ đang dắt ta bỗng khựng lại, cũng theo mọi người dõi mắt nhìn theo hướng mà âm thanh kia phát ra. Đám đông tản ra, để lộ ra một người đàn ông cao tám thước, ánh mắt lạnh lùng nghiêm nghị khiến người ta sợ hãi. Lúc này mới có người kinh ngạc thốt lên.
“Cha của A Man đã trở về rồi!”
Tin tức cha ta chết trên chiến trường mà sống lại được giống như chú chim có cánh, chớp mắt đã bay khắp hang cùng ngõ hẻm trong thôn. Trong căn nhà nhỏ hẹp, cha dùng một tay bế bổng ta lên, lắc lắc vài cái.
“Béo lên rồi.”
Ta ngoác miệng cười hì hì, ưỡn ngực có chút tự hào.
“Đều là nhờ mẹ nuôi khéo!”
Người cha Sở Nam Sơn của ta liếc nhìn Thẩm Diệu Nghi rồi lại liếc nhìn ta.
“Sở A Man, con quên mất mẹ ruột của con đã qua đời ngay từ khi con mới chào đời rồi sao?”
Thân thể của mẹ ruột ta không tốt, khi ấy người nhà của nàng thấy con trai trong nhà lớn tuổi rồi nên muốn bán nàng cho một lão già góa vợ để lấy tiền cho gã kia cưới vợ. Mẹ ta không còn cách nào khác, khóc đến mức suýt nữa thì mù mắt, định lên núi tìm một cái cây để t,r,e,o c,ổ t,ự t,ử thì lại gặp được cha ta.
Tất nhiên cha ta không thể khoanh tay đứng nhìn, nhưng chuyện cưới xin của nam nữ là mệnh lệnh của cha mẹ, là lời của người mai mối. Cuối cùng cha chỉ đành săn một con lợn rừng, bán lấy tiền rồi cưới mẹ ta về.
Đáng lẽ ngày tháng cứ bình lặng trôi qua như thế, năm sau khi mang thai ta, gia đình kia lại tìm đến cửa đòi tiền, lúc đó cha ta không có nhà, mẹ bị đẩy một cái, đến khi sinh nở suýt chút nữa là một xác hai mạng. Cha ta nói, trước khi lâm chung mẹ chỉ kịp đặt cho ta một cái tên.
Nàng nói: “Con gái thì gọi là A Man đi, đầy đặn, khỏe mạnh, đừngi giống như ta.”
Ta cứ lớn lên như thế, đúng như tâm nguyện của nàng, rất khỏe mạnh, thô tráng, gan lỳ.
Nghĩ đến đây, ta hơi chột dạ. Nhưng chuyện cũng đã làm rồi, chẳng lẽ còn có thể giả vờ ngu được sao? Ta đưa tay ôm lấy cổ cha, ngoan ngoãn khai báo chân tướng từ đầu đến cuối, nói đến đoạn cuối còn cố nặn ra vài giọt nước mắt.
“Cha, cha biết con mà, từ nhỏ đã không có mẹ.”
Cha ta thở dài, đặt ta xuống đất, day day thái dương.
“Được rồi, đừng có gào nữa, ta đâu có trách con.”
Cha con nhận nhau xong xuôi, ta bị tống cổ ra ngoài chơi để thuộc hạ của cha đang đợi ngoài cửa mua kẹo cho ăn. Trong phòng chỉ còn lại cha ruột của ta và người mẹ ruột không một chút quan hệ huyết thống mà ta đã tự mua về.